
copyright (c) 2001 by respective authors
Internet Address: vnnp@tntt.org
Home Page: http://www.saigonline.com/vnnp/
Bộ 3, Số
111, Ngày 15 Tháng 9, 2001
M Ụ C L Ụ C
THƯ NGỎ
............................................................. 1
THƠ
TUYỂN ......................................................... 2
01. Vân Vi - Hoàng Xuân Sơn
02. Giao Khúc Gửi Bạn 1 - Tử Nhi
03. Hiu Hắt Như Ðuôi Mắt Của Người -
Hồng Khắc Kim Mai
04. Ta Về - Nguyễn Ngọc Quỳnh Thi
06. Nguyệt Bạch - Nguyệt Trinh phỏng dịch
07. 9-11 - Trần Thái Vân
08. Bài Thơ Cho New York - Tường Vi
VĂN /
SÁNG TÁC ................................................ 11
01. Ðoản Văn Cho New York - Hạ Yên
01. Quan Hệ - Phùng Nguyễn
01. Vầng Trăng Lưu Lạc - Hoàng Chính
NÓI CHUYỆN VỚI TÁC GIẢ .............................. 13
01. Nhà Văn Phùng Nguyễn
N H Ắ N T I N L I Ê N M Ạ N G .............................. 13
LIÊN
LẠC VÀ THỦ TỤC ..................................... 14
VNNP
1
T H Ư N G Ỏ
Bạn thân mến,
Trước hết VNNP xin cáo lỗi đã vắng mặt hai số
15 tháng 8 và đầu tháng 9 vì lý do trục trặc của
các servers. Ðầu tiên là digital-info xóa bỏ hoặc thay
đổi account mà VNNP không hay nên cứ tưởng là tntt server
bị hự Sau khi phát giác ra nguyên nhân từ digital-info và
đã được sửa chữa xong, lại đến phiên tntt server bị hư
hại nặng kéo luôn cho đến hôm naỵ Ðể tăng thêm phần
"bi thảm" cho các số báo của VNNP, đến phiên account riêng
của anh Trần Thái Vân, là người đáng lẽ phải chuẩn bị
cho số này, bị trục trặc không login vào được. Thành
ra trong suốt một tháng qua, VNNP bị thất lạc vở rất
nhiềụ Quí thân hữu nào đã gửi bài cho VNNP trong
thời gian này xin cho VNNP tạ lỗi và vui lòng gửi lại
cho chúng tôi. Vì cả tntt và digital-info là các servers
ở nhờ nên VNNP không có cách nào configure như ý muốn
được. Chúng tôi đang dự định lập một distribution list
VanNgheNganPhuong@yahoogroups.com chỉ dùng để gửi bài đến
các bạn đọc. Vì danh sách hiện có của VNNP rất không
đầy đủ nên các bạn nào không có tên trong distribution
list, xin hãy subscribe lại vào VanNgheNganPhuong@yahoogroups.com
theo cách thức ở phần cuối tờ báo. Cũng xin mời các
bạn đọc tham gia diễn đàn VNNP tại vnnp@yahoogroups.com.
Sau khi distribution list VanNgheNganPhuong được thiết lập,
hy vọng sinh hoạt của tờ báo được đều đặn hơn.
Bạn đọc VNNP ơi, chắc chắn chúng ta ai cũng bàng hoàng về
sự kiện xảy ra tại World Trade Center ngày 9 tháng 11, 2001 vừa
qua. Ngày hôm đó Vi bị bệnh nên phải nghỉ ở nhà, nhờ vậy
mà Vi được theo dõi mọi diễn biến từ lúc bắt đầu, khi
hai chiếc phi cơ như hai cánh chim khổng lồ đâm thẳng vào
hai toà nhà. Tầng cao ốc sụp đổ ngay trước mắt, bụi tro bay
khắp nơi, người dân hốt hoảng chạy tán loạn.... Biết bao là
bàng hoàng, và cho đến hôm nay Vi vẫn còn những đau đớn
thương tâm cho các nạn nhân và gia đình, làm sao mượn dòng
chữ này để tả hết lòng mình. Vi xin trích vài cảm tưởng
của các bạn trẻ trong diễn đàn VNNP để chia xẻ cùng các
bạn nỗi đau thương mất mát này:
"Hôm qua đến giờ ng. không tập trung đầu óc làm gì được
hết. Mọi người im lặng quá, có lẽ không ai có hứng
lên tiếng.
Tối qua khi chuẩn bị cho con đi ngủ, nhìn thấy con bi bô
cười với bố mẹ mà ng. chợt ứa nước mắt khi nghĩ
đến từ đêm nay trở đi có bao đứa trẻ không được
nhìn thấy mặt, được vỗ về chăm sóc, được thương yêu
chiều chuộng từ cha/mẹ nữa ?
Mọi nỗ lực đang được thực hiện để tìm bắt người
dính líu chủ mưu cho việc tàn sát nàỵ nhưng rồi khi bắt
được, dù có xử tử hình đi nữa thì bao nhiêu mất mát
làm sao lấy lại được? có mang bom đi bỏ hay trừng phạt
kinh tế nước đã bao che cho khủng bố thì cũng những
người dân vô tội phải chịu đựng mà thôi!
(Thu Nguyệt)
"Chị Vi ơi, em coi TV xong cũng muốn khóc thiệt đó, sao
mà có người dã man quá trời đi à... Nhỏ bạn em có
người thân làm trong Word Trace Center, hôm qua khóc nức
nở thấy mà thương..."
(Hạ Yên)
"Left our country behind and came to the most peaceful land in the
world, I've always told myseft that war is over, tragegy is over,
at leat when Ím here in this freedom country,but I'm wrong. Life
is so unpredictable and vulnerable. Anything can happen in a second
or anytime that will change our life forever. Again, as I've always
echoed myself to love as I never have before and live this life a
meaningful one each single day as I may not have it tomorrow."
(Nguyệt Trinh)
Chiều thứ sáu, thành phố nơi Vi ở lung linh
hàng trăm ngọn nến nguyện cầu cho các nạn nhân ở
New York. Vi đem lá cờ Hoa Kỳ ra cắm ở trước nhà,
thấy các nhà hàng xóm đã rợp một màu cờ từ bao
giờ. Tâm trạng của Vi lẫn lộn nhiều cảm xúc : Thầm
biết ơn các nhân viên cứu hỏa, các cảnh sát viên,
các người tình nguyện đã ngày đêm xả thân tìm
kiếm người lâm nạn. Lo sợ cho một chiến tranh
thế giới thứ ba sắp xảy ra, một đời sống
bất an mơ hồ nối tiếp. Hoang mang trước cuộc
sống, thất vọng trong tình yêu. Cuộc đời ơi, có
bao giờ Vi thấy cuộc đời mong manh như lúc này đâu?....
Viết lách bỗng như là một nhu cầu để diễn tả
tâm trạng mình trước thảm trạng tại New York, VNNP xin
mời bạn đọc cùng đọc thơ văn của các tác giả có
ý hướng như trên. Nhưng vì cuộc sống giống như
một chuyến xe cứ vô tình lăn mãi không chờ ai, VNNP
số này còn có các sáng tác của các tác giả quen thuộc
với VNNP, đặc biệt nhà văn Phùng Nguyễn lần đầu
tiên xuất hiện trên VNNP với truyện ngắn Quan Hệ.
Xin cầu mong an lành đến với tất cả các bạn đọc
VNNP và gia quyến. Hãy nhóm lên một ngọn lửa hy vọng
hoà bình dài lâu trong mỗi chúng ta.
-tường vi/VNNP
VNNP
2
T H Ơ T U Y Ể N
Vân Vi
Bước chân
chấm .
phẩy ,
lên ngàn
lịm dần âu yếm
giữa hang hóc
đời
nhẹ vòng cương tỏa người ơi
chìm sao
còn chút mặt trời hiển linh
ở đây
bộ dạng vô hình
trăm câu thần chú
làm thinh
nỗi
niềm
đâu mà biết được thuyền quyên
cũng đèo bi lụy qua triền thẳm sâu
bản lai
diện mục
buồn rầu
ô hay một nét hồng lâu vẫn hồng
lên trời
áo rượi thinh không
còn se sắt nắng
nguội lòng
vân
vi .
Hoàng Xuân Sơn
19 juin, 2001
VNNP
3
Giao Khúc Gửi Bạn 1
(gửi lại cho L., H., T., bé Tr.,
và những người bạn của tôi
tại vùng New York và Washington)
Năm phút trước
Chuông điện thoại reo
Bạn tôi mừng vui hớn hở :
- "Mình đã đến thành phố New York"
- "Mình đang thăm phố xá chọc trời"
- "Mình đang ngắm cao ốc tuyệt vời ...
với những tầng lầu ngút mắt
với khung kính lấp lánh nắng tươi
với đủ mọi sắc người, dân tộc ..."
Và bỗng dưng ...
......
im lặng !?
Ðiện thoại bạn mất sóng giữa phố thị đông người ?
Hay cảnh đẹp làm bạn quên
đang nói chuyện cùng tôi ?
Ồ không ....
......
Tôi đã nghe tiếng của bạn tôi
Hét lên lần cuối :
- Lạy Trời !!!
- Thượng Ðế hỡi !!!...
- .......
- .......
rồi lặng thinh !!!
oOo
Lần cuối cùng !
giữa buổi sáng bình yên
Bạn tôi ra đi
không một lời từ giã
Ðồng hồ tích tắc
điểm chính xác 9 giờ 30 phút
ngày 11 tháng 9 đầu thiên niên kỷ mới
Buổi sáng bình yên
bỗng dưng òa đen tối
trái đất có ngừng xoay ?
nhân loại đang làm gì ?
Bạn tôi ơi !!!
oOo
Tin tức khắp nơi
Truyền hình trực tiếp
Còi hụ liên hồi
Tầng lầu sập nát
Lửa bùng lên đỏ rực
Ðốt cháy cao ốc
Và cháy xém cả hồn tôi !!!
Bao nạn nhân rải rác khắp nơi
đếm hoài không hết
phần cháy xém
phần tàn hơi
phần rã rời
rách mướp !
Ðám mây xanh buổi sáng
biến thành bụi mù phủ khắp
Khung cửa sổ lóng lánh
hóa thành muôn mảnh vỡ chết người
Gạch nát,
Tường rơi,
Người người chạy trốn,
Thành phố hỗn loạn !
Còn bạn tôi ?!
Và bao người ?!
Là người vô tội !!
Cớ sự gì ?
Lý do chi ?
cướp mất sinh mạng
trong phút giây hạnh phúc ?!
Bạn của tôi ...
Cũng như bao người khác
khách du lịch
ngắm phố phường , bàng quang, vô tội
Ai nỡ lòng đánh mất phút tự do ?
oOo
Bệnh viện, trạm y tế tắc nghẽn nạn nhân
tràn ngập những xác thân nghiệt ngã
Số bị phỏng vì lửa đỏ
Số bị ngộp vì hít khói
Số bị gãy xương, hấp hối
Số bị suy chấn thần kinh
Số bị biến hình
vì ngã từ trên cao xuống !
Các nhân viên cứu hộ
Bao cảnh sát gần xa
Những cảm tử lo cứu người ta
đã bỏ mình chết trong tầng gạch nát
bị thương tích cũng không quản , mặc
nghĩa tận tường lo lắng ngàn dân !
oOo
Những nhà xác di động
(Ừ ! nghe có vẻ lạ không ?
nhưng đó là sự thật !!!)
được thiết lập giữa phố xá không xa
Những bác sĩ , ý tá , chuyên gia , ...
Tất cả trong tình trạng báo động ...
Bởi,
hàng trăm , ngàn, chục ngàn ... người bị bỏng
vết thương oàn từ đầu đến chân
nhiều trường hợp
gãy xương cùng rách thịt
oOo
Tất cả như trong ngày chung cuộc
oOo
Máu !!!
Máu đỏ !!!
tất cả đang chờ từng giọt !!!
Bệnh nhân nhiều, máu thì lại thiếu
Những giọt máu khắp nơi
từ cụ già , em bé cho đến kẻ tàn tật
Xếp hàng hiến dâng
Vì,
bao nạn nhân đang chờ giải phẫu
nhiều nạn nhân hấp hối, thiếu máu ...
Bạn ơi !!!
oOo
Viết đến đây
lòng tôi đã nghẹn lời
chữ gãy vụn
hồn tàn hơi, héo úa
Giữa tim hồng chỉ còn lời cầu nho nhỏ
Nguyện an bình đến với những thân nhân
Mong can đảm và nghị lực đến các nạn nhân
Cầu cho nhân loại chung lòng , một giây !!!
......
.........
............
Tử Nhi
little_angel_76@junọcom
VNNP
4
Hiu Hắt Như Ðuôi Mắt Của Người
Ta trở về
Hồn xuôi bóng quế
Nguyệt tà lung
Gió ru rặng tre
Ngơ ngác rừng thu sau hè
Sớm khuya
Mưa nắng rả rích
Sợi cỏ vàng om bóng vạc
Nổi lòng tầm vông
Nhầy nhụa qua sông
Hôm nay hay đêm qua ?
Ta vẫn biết
Tự ta gieo trồng
Cây đớn đau trên gành ráng cô đơn
Ðồng lúa chiêm nở tròn
Hạt lệ cao sơn
Giọt lệ thi nhân
Dăm buổi héo hắt trong đuôi mắt
Xanh lơ giận hờn
Ta đi
Trên hai bờ đê trong bến mê
Bến cứa tim ta những nhát buồn
Hồng Khắc Kim Mai
hongkhackimmai@junọcom
+ by Paul Barry/Mark Taylor, Lara Fabian presented
VNNP
6
Ta Về
Ta về ngang qua hàng lá đổ
Bóng nắng chụm đầu từ giã nhau
Ta về những bước chân bỏ lại
Một chút dư âm - những dài lâu
Ta về nhớ nụ cười rạng nở
Một sớm nắng vàng múa trước sân
Con đường nhánh lá vòng tay nối
Ơi những vòng tay ấm tấm lòng
Ta về dư âm còn vọng lại
Hỡi những mùa vui vẫn rộn ràng
Hôm nay về gửi nụ trìu mến
Ðến những ngày mai đậm tình thân
Nguyễn Ngọc Quỳnh Thi
nguyenngocquynh@yahoọcom
gửi Thians, cho ngày họp mặt SJ 2001.
VNNP
7
Nguyệt Bạch
(cảm tác từ La Lune Blanche
của Paul Verlaine)
chong trời nguyệt bạch đốt mây
treo nghiêng thắp sáng rừng gầy âm u
đậu trên nhánh lá sương mù
dưới cành say ngủ hồn thu vọng về
ao sâu lộng bóng gương thề
cúi đầu tơ liễu dầm dề đêm thâu
gió khuya nức nở kêu sầu
cho ta ảo mộng mấy màu thời gian
sao sa trên đỉnh bạt ngàn
dệt hoa ngũ sắc ru vàng ước mơ
bước chân năm tháng ơ hờ
trầm ngâm một cõi hoang sơ tuyệt vời
Nguyệt Trinh
(Aug. 30, 2001)
======
La Lune Blanche
(Paul Verlaine)
http://www.multimaniạcom/jbouzou/
La lune blanche
Luit dans les bois ;
De chaque branche
Part une voix
Sous la ramée ...
Ô bien-aimée.
L'étang reflète,
Profond miroir,
La silhouette
Du saule noir
Où le vent pleure ...
Rêvons, c'est l'heure.
Un vaste et tendre
Apaisement
Semble descendre
Du firmament
Que l'astre irise ...
C'est l'heure exquise.
Giới thiệu tác giả: Nhà thơ Paul Verlaine (1844 - 1896)
http://www.multimaniạcom/jbouzou/
Paul Verlaine (Paul Marie Verlaine) sinh ngày 30 tháng 3 năm 1844
tại Metz, nơi cha ông đóng quân. Như mọi đứa trẻ con
một, Paul được nâng niu và cưng chìu hơi thái quá.
Ngay từ bé, ông đã biểu lộ bản tính nghịch ngợm và
phá phách hoang tàn đến nỗi cha mẹ phải quyết định
gửi ông đi trọ học. Trái ngược hẳn với Rimbaud, chỉ
là một học sinh đầy năng khiếu, Paul từng có văn
bằng tú tài và theo luật khoa.Tuy nhiên, ông lại sống
cuộc đời hết sức tầm thường và rất dễ bị lôi
cuốn vào rượu chè và đời sống phóng đãng rày đây
mai đó. Người ta từng thấy ông la cà trong
các quán rượu và thường tới lui giao du với giới văn
chương tại Paris.
Năm 1866 ông xuất bản thành công tác phẩm Poèmes
Saturniens.Thế nhưng, ảnh hưởng bởi rượu chè khiến
ông gây nhiều tai tiếng. Vào năm 1869, ông đính hôn
cùng người con gái trẻ chỉ mới mười sáu tuổi, tên
Mathilde Mauté và thành hôn với nàng vào một năm sau đó.
Tiếp theo ấy, ông xuất bản tác phẩm Fêtes Galantes.
Thời gian này, nhà thơ như đã khôn ngoan chững chạc ra
và cuộc sống ông cũng trở nên thật yên bình. Liền
đó, ông sáng tác La Bonne Chanson, dành cho Mathilde,
nhưng thi tập này bị dư luận đặt nhiều nghi vấn, cho
rằng ông đặt riêng tâm tư vào tác phẩm đến cuộc
chiến mà ông từng tham gia vì trong phong trào nổi dậy
ông đã gia nhập vào khởi nghĩa quân.
Năm 1871, ông gặp gỡ nhà thơ trẻ tuổi Arthur Rimbaud. Bị
quyến rũ bởi tài của chàng trai trẻ này, ông liền bỏ
Paris. Trong thời gian thật ngắn, Rimbaud đã khiến ông
trở nên sa đoạ, trụy lạc. Cả hai cùng lộ liễu la cà
đến các quán rượu hộp đêm và đã gây thật nhiều
tai tiếng thị phi.Paul luôn cãi nhau với Mathilda, thường
là do say sưa mà ra. Mặc dù mối bất hoà giữa hai vợ
chồng cứ liên tục xảy đến, họ vẫn có với nhau một
người con trai, đặt tên Georges.
Trong giai đoạn khi Rimbaud quay về Charleville, thì đời sống
của vợ chồng ông được bình yên một lúc. Nhưng chẳng
bao lâu, Rimbaud trở lại, và cả hai cùng nhau trốn sang Bỉ.
Mathilda tìm đủ cách để lôi kéo chồng trở lại, nhưng
mọi cố gắng đều bất thành. Bị lôi cuốn theo cuộc
sống bấp bênh của Rimbaud, cả hai lại bỏ sang Luân Ðôn.
Ngay lần này, chính mẹ của Paul phải ra sức buộc ông trở
về con đường chân chính, nhưng bà cũng chẳng đạt được
kết quả gì khá hơn Mathilda. Cuối cùng, chính Rimbaud
là người đầu tiên mệt mỏi cuộc sống phiêu lưu lãng
tử và quyết định từ bỏ Paul. Trước biến cố này,
nhà thơ vô cùng khủng hoảng nên đã bắn một phát súng
ngắn vào cánh tay Rimbaud. Kết quả, ông bị kết án hai năm
tù. Ngay thời gian bị giam giữ ông chợt tìm ra niềm tin
của mình. Chính trong giai đoạn ấy, ông sáng tác Romances
sans Paroles.
Sau khi được phóng thích, ông trở nên mềm mỏng thấu
đáo hơn. Ông quay về Anh Quốc giảng dạy hội hoạ và
Pháp Văn.Năm 1880, ông xuất bản tác phảm Sagesse nhưng lại
bị thất bại hoàn toàn. Năm 1882, ông trở lại Paris. Khi
ấy, vợ ông từ bỏ cuộc sống chung của hai người.
Ðến năm 1886 thì nàng xin ly dị. Cùng thời gian ấy,
Rimbaud bỏ đi Ethiopie. Thế là một lần nữa, ông lại
chìm đắm trong say sưa. Luôn bị quyến rũ bởi Rimbaud,
ông gia tâm công bố tác phẩm riêng của mình cùng với
các sáng tác chung của hai người như Jadis et Naguère ra
mắt năm 1884, và Parallèlement năm 1889.
Kiếm được bao nhiêu tiền thì ông lại say sưa chè chén
hết bấy nhiêu, đến nổi bạn bè như Barrès, Bourget,
v.v. ... phải cùng nhau gom góp để trợ giúp ông. Là
một người hiếu động, ông ứng cử vào Hàn Lâm Viện
nhưng chẳng được ai đề bạt. Tuy nhiên vào năm 1894,
Paul được vinh danh là Prince des Poètes, xin tạm dịch "ông
hoàng của các nhà thơ."
Paul Verlain mất ngày 9 tháng 1, năm 1896 vì chứng xuất
huyết phổi. Khi ấy, cả Paris hoàn trả lòng tôn kính
ngưỡng mộ lại cho ông. Từ một người từng bị mệnh
danh là người nghệ sĩ suy đồi, thi sĩ nghiện ngập ông
được nhìn nhận là nhà thơ tài năng vô song với những
tác phẩm chứa đầy nhạc tính. Hàng ngàn dân Paris xếp
thành hàng rào trước chiếc xe tang của ông trên đường
đến nghĩa trang, đi qua khu Quartier Latin, nơi mà chỉ mới
vừa đây thôi, ông thường tới lui các quán hàng tồi tàn
và tiệm rượu.
Có thể nói, không nghi ngờ mảy may rằng Paul Verlaine là
một trong những nhà thơ lớn ở cuối thế kỷ 19.
======
http://www.sunderland.ac.uk/~os0tmc/chemin/symbol.htm
Các nhà thơ theo trường phái tượng trưng như Stéphane
Mallarmé và Paul Verlaine có cái nhìn về thơ là sự tự
diễn đạt và tự nó thuyết phục mà không cần phải có
bất cứmột tác động nào bên ngoài ảnh hưởng đến.
Một cách làm cho thơ thêm xúc cảm và thi tứ, là biết
khai thác tận dụng hết nhạc tính của từ ngữ. Thật
chẳng có gì lấy làm ngạc nhiên trong tư tưởng cho rằng
thơ theo trường phái tượng trưng chính là âm nhạc. Ở
đây, nhà thơ cần lưu tâm vào nhạc tính của thơ, từ nét
tao nhã mềm mại du dương của vần trùng âm hoặc khác
âm của từng chữ. Có thể nói, Paul Verlaine đã thành
công xuất sắc trong cách vận dụng nhạc tính của thơ để
làm tiền đề trong các tác phẩm của
mình như, Poèmes Saturniens (1866), Fêtes Galantes (1869), và
Romances sans Paroles (1874). Cảm giác đầu tiên mà người
thưởng ngoạn nhận thức được khi đọc thơ ông lần thứ
nhất không phải ở ý nghĩa của nó. Mà là sự kết hợp,
hoà điệu khéo léo huyền ảo từ âm điệu du dương.
Cách thứ hai làm cho thơ thêm xúc cảm và thi tứ là làm cho
nó gợi lên cảm giác sâu sắc và niềm suy nghĩ thâm trầm,
như điều mà âm nhạc mang đến cho người thưởng ngoạn.
Cảm giác và suy nghĩ ấy phải được diễn đạt thế nào
màtránh cho người đọc có thể định rõ được một cách
quátrần trụi, nó là gì hoặc do từ đâu. Nói cách khác,
thơ cần phải mơ hồ du dương như giòng âm nhạc, nghĩa là ý
tứ cảm xúc của nó không thể bị xác định hoặc dịch giải
trong bất cứ giới hạn nào. Như Stéphane Mallarmé đã
điểm một câu từ bài Toute l'âme Resumée trong thi phẩm
Poésies của ông.
Le sens trop précis rature
Ta vague littérature
Xin tạm dịch:
cảm giác quá trần trụi
bôi xoá đi nét thơ huyền ảo của người.
VNNP
8
9-11
There are some who won’t be home tonight
Death comes so suđen
Amid the Autumn’s fog.
They were once existed in flesh and blood
They might have nameless names, but not faceless
names.
The nameless faces are all that left
Amid the Autumn’s fog.
There are some who won’t be home tonight
Moms and Dads
Brothers and Sisters
And the loneliest of the lonelier.
Those who vanished will tell no stories.
The survivals submerge in a state of shock.
Nothingness is all that remained
Amid the Autumn’s fog.
They’ve gone so suddenly, quickly
They might have missed sweet morning kisses.
Somewhere a child is waiting for his folks --
Those lovely wide eyes would stare through
Many Autumns’ fog
And keep asking why.
And keep asking why
And keep asking why
And keep asking why...
11:00 AM, 9/21/01
ttv
VNNP
9
Cho New York
Em thơ, ánh mắt đợi chờ cha
Ðây em, ánh nến nhỏ nguyện cầu
New York đêm nay giờ tuyệt vọng
Trùng trùng bóng tối bủa vây nhau
Ngày mai em bé không còn mẹ
Ðường hoa ai dẫn bé đến trường
Ngày mai tan học không có chị
Ai chờ chia miếng bánh yêu thương
À ơi tóc rối bên bờ cỏ
Em đừng khóc ngất gọi tên anh
Bên trời mẹ hát gì, con nhớ
Lá lià cành khi lá còn xanh
Thành phố sáng nay bùng ngọn lửa
Hòa bình ơi, tôi đã mất rồi
Hơi cay, bụi khói, ngàn mảnh vỡ
Mảnh vỡ nào xé nát tim tôi
Ðêm nay tôi đi tìm chân thật
Chỉ nghe gian dối tự môi người
Tôi đứng giữa trời nghe gió hát
Mưa dầm, nên gió mặn bờ môi...
-tường vi
9/11/01
VNNP 9
VNNP
10
V Ă N / SÁNG TÁC
Ðoản Văn Cho New York
Hạ Yên
Thiên hạ tranh nhau những tờ báo, đọc vội vã những dòng tin ngập khói, rồi vứt bừa bãi dưới sàn xe điện ngầm, lòng bất an, tim bất an, mỗi một phần cơ thể đều cảm thấy bất an. Một người úp mặt vào tay, hai người thì thầm hốt hoảng, nỗi lo sợ về một đại-chiến-thế-giới như một dây pháo lan từ từ đều đều rồi nổ bùng lên những nỗi ám ảnh rợn người trong mắt mỗi ngườị Tôi im lặng giữa mớ báo xát xơ đó, rùng mình như vừa bước qua một cơn gió thu, không phải vì viễn cảnh của một cuộc chiến tranh chưa-xảy-ra, mà vì một bức ảnh lem luốt dưới buớc chân khách bộ hành. Tôi đã nhìn thấy gì trong bức ảnh nhỏ xíu đó nhỉ ? Một nụ cười, phải, nụ cười nho nhỏ trên đôi môi non tơ của một cô bé con. Mái đầu dễ thương loăn xoăn những lọn tóc mai chưa kịp dài đang cúi xuống một cây nến trắng. Mắt mở to ngây ngô trước một bó cúc vàng tượng trưng cho sự tang tóc mà ai đó đã đặt vào đôi bàn tay tí xíụ Cô bé đang nhoẻn miệng, khoé môi xinh lung linh cái cười trẻ con vô tộị Em bé ơi, nhìn nụ cười của em, tôi muốn khóc... Tôi ước gì dòng chữ nghiệt ngã minh họa cho bức ảnh đẹp như thiên thần biến mất như một phép màu để cho tuổi thơ của em không bơ vơ giữa những vòng hoa tang màu nguyệt bạch trên đường phố New York... ... Tôi đau lòng cho những em bé đang viếng linh hồn cha mẹ bằng những bước chân chập chững vụng về... ... Tôi đau lòng cho những em bé đang khóc cha mẹ bằng nụ cười thơ dạị.. ... Tôi đau lòng cho những em bé đang vô tình đợi chờ những lời âu yếm đã mãi mãi bay xa ... ... Và tôi đau lòng cho những người lớn đã phải vùi mình oan uổng trong nỗi thù hận của những người lớn khác... ... Và tôi hỏi, cho đến bao giờ loài người mới chịu yêu thương nhau ?
13/09/01 Hạ Yên
VNNP
11
Quan Hệ
Truyện Ngắn của Phùng Nguyễn
Ain't missing you I ain't missing you I ain't missing you I can lie to myself ... John Waite *
Vào một ngày cuối tháng Hai, mối quan hệ bị cắt đứt. Lỗi về phía người đàn ông, nhất định là như vậy. Trong quá trình quen biết nhau, gã đã bằng cách này hay cách khác nhiều lần đưa cả hai vào một tình thế rất khó khăn. Người đàn ông ngang bướng và thẳng thừng đến độ sỗ sàng; cách diễn đạt của gã thẳng băng như rìu bổ củi, ít khi nghe lọt lỗ tai. Người đàn bà luôn than phiền về tính khí ngang tàng của người đàn ông, và chỉ trong vòng ba tháng sau khi mối quan hệ được thiết lập, nàng đã giận gã chừng mươi lần. Tình hình xấu đến nỗi người đàn bà sẽ tức khắc lui vào vị trí phòng vệ mỗi khi gã bỗng tỏ ra dịu dàng với nàng. Ðến lượt phản ứng của nàng khiến người đàn ông càng lúc càng cảm thấy không nên để cho nàng nhìn thấy cái "phần mềm" của mình.
Không thể nói là người đàn ông không cố tình làm như thế, nhưng không hẳn gã thực sự muốn như thế. Ngay từ buổi đầu của mối quan hệ không bình thường này, gã đã quyết định sẽ không nhượng bộ người đàn bà một chút nào hết. Trong khối óc ngu muội của gã, một người đàn bà độc thân xinh đẹp và thông minh như nàng nhất định đã nghe thừa mứa những lời khen tặng ý nhị, khôn khéo từ những người bạn khác phái hào hoa và lịch sự của mình. Tội gì phải đương đầu với sở trường của người khác, gã tự nhủ. Hơn nữa, không thể để những lời đường mật của đám đàn ông miệng trơn như bôi mỡ này tiếp tục làm hư hỏng nàng. Những lời lẽ du dương sẽ có lúc ngấm vào huyết quản và biến thành một phần không thể tách rời của khối chất lỏng màu đỏ nuôi dưỡng cơ thể nàng. Trên cơ sở lý luận nặng tính khoa học hiện đại này, gã biến những lần nói chuyện thành một cuộc trao đổi tư duy không có kết thúc, ở đó gã cãi cọ không mệt mỏi với người đàn bà về những điều có thể hoặc không có thể và nên hoặc không nên tranh luận. Và cảm thấy yên tâm, bởi vì gã có trách nhiệm mở ra cho nàng cánh cửa của một thế giới khác, trong đó không có điều không thể nói ra được, không có sự thực nào không thể chịu đựng được.
Vậy mà như một phép lạ, quan hệ khó khăn, gập ghềnh của họ vẫn sống sót sau nhiều ngày tháng. Phải ghi nhận rằng phần lớn nhờ vào sự cố gắng đến từ phía người đàn bà. Nàng, với sự kiên nhẫn không thể giải thích được, chịu đựng nhiều lần những chỉ trích thẳng thừng, không kiêng dè từ người đàn ông ngang ngược, và chấp nhận những biệt hiệu không dễ thương chút nào do gã gán cho. Chưa ai dám gọi nàng là con gà nuốt dây thun, người đàn bà than thở. Tuy nhiên, có những biên giới ngôn ngữ mà nàng không cho phép gã vượt qua. Có lần người đàn ông than phiền nàng cho gã leo cây, không vào liên mạng nói chuyện với gã đúng như giờ giấc đã định. Phản ứng nghiêm khắc của nàng thực tình làm gã ngạc nhiên. Leo cây có thể gợi ra một hình ảnh xấu ư? Ngày còn nhỏ gã vẫn thường leo trèo như khỉ mà có thấy xấu gì đâu? Tất nhiên bị cho leo cây thì nhất định không phải là một điều hay ho gì lắm, gã thú nhận. Lần sau sẽ gọi là ... ôm cây đợi gà nuốt dây thun vậy, gã ngần ngừ thỏa hiệp, lòng buồn rầu nghĩ đến khả năng được leo cây thêm vài phen nữa! Ngoài ra, cứ phải thỏa hiệp mãi theo chiều hướng này, người đàn ông e rằng sẽ có lúc cái vốn ngữ vựng bao gồm phần lớn những từ ngữ bạt mạng của mình sẽ trở nên rỉ sét mất thôi. Cái viễn tượng sẽ biến thành một nhân vật lịch sự, nghiêm túc trong những ngày sắp tới khiến gã cảm thấy lo sợ quá đỗi. Gã đâm ra nghi ngờ là nàng cũng đang tự gán cho mình cái sứ mạng cứu vớt gã khỏi vũng bùn dung tục mà gã đang bì bõm một cách thoải mái trong đó.
Ngoài việc hay sử dụng những từ ngữ không được "thanh nhã" cho lắm theo nhận xét của người đàn bà, người đàn ông thỉnh thoảng lại nói những câu động trời. Chỉ vài tháng sau ngày mối quan hệ siêu không gian được thiết lập, gã tuyên bố là có vẻ như không sớm thì muộn gã sẽ phải tỏ tình với nàng. Bởi vì càng ngày càng thấy ... có cảm tình với T. quá chừng đi thôi, gã thêm. Trời đất, chưa biết người ta ra làm sao đã có vẻ với lại sẽ phải nữa, người đàn bà phản đối kịch liệt. Người đàn ông cho rằng bên cạnh lòng hoài nghi về cung cách biểu lộ tình cảm vội vã rất đáng nghi ngờ, nàng còn tức giận vì sự không cả quyết trong cách diễn đạt của gã. Dù sao thì gã cũng cố gắng giải thích với nàng là người ta không cần thiết phải gặp mặt nhau mới có thể phát sinh tình cảm. Ðiều này đã xảy đến cho tôi, gã bảo người đàn bà. Và bởi vì chính gã chứ không phải ai khác là người có trách nhiệm mở ra cánh cửa của cái thế giới trong đó không có điều gì không thể nói được, gã tình nguyện khai hết với nàng về mối quan hệ của gã và K., trong đó mối tình một ngàn ngày đã bắt đầu một cách tình cờ trên cái chatroom đìu hiu của gã.
Trong khi hăng say chứng minh cái luận đề "khả năng hiện thực của tình yêu trong môi trường siêu không gian," người đàn ông đã không tính đến những phản ứng của người đàn bà thông minh, nhạy cảm, và trên hết, rất đàn bà này. Nàng lắng nghe câu chuyện của gã một cách thích thú, và lập tức tuyên bố là thích K. quá đỗi. Nàng đòi xem ảnh K., và sau đó K. hầu như luôn có mặt trong những lần đối thoại giữa hai người. Vào một lúc nào đó, người đàn ông chợt nhận ra sự dại dột của mình. Anh sẽ không bao giờ quên một mối tình đẹp như vậy, và cả K. nữa, cho dù hai người có xa nhau mãi mãi. K. sẽ trở thành một chuẩn mực để anh đo đạc những người đến sau, người đàn bà kết luận. Thế này là thế nào? Cô ấy muốn nói gì? Gã chỉ muốn chứng minh quan hệ tình cảm có thể phát sinh trước khi người ta gặp mặt đối tượng, và trong cùng một lúc, với một chút tính toán, phô bày thái độ trung thực của mình thôi mà! Rõ ràng là nhận định của người đàn bà đã đưa người đàn ông vào một tình thế rất khó xử. Gã không thể và không cảm thấy cần thiết phải phủ nhận là mình sẽ thỉnh thoảng nghĩ đến K. Một phủ nhận như thế sẽ làm người đàn bà nghĩ về gã như là một người bội bạc hoặc dối trá. Trong cùng một lúc, K. và mối tình một ngàn ngày của cô chắc chắn sẽ được người đàn bà sử dụng như một chướng ngại vật để ngăn chặn gã đến gần nàng hơn về mặt tình cảm lẫn ... địa dư. Suy nghĩ này làm người đàn ông cảm thấy lúng túng. Mỗi khi lúng túng, gã lại tức giận. Người đàn bà, trong nhiều trường hợp, xem ra biết cách đưa gã vào một tình huống lúng túng, và còn có vẻ như thú vị lắm lắm về khả năng này.
Trong một lần nói chuyện sau đó, người đàn bà hỏi người đàn ông điều gì đã vực gã dậy sau lần vấp ngã bởi một "mối tình lớn" như vậy. Câu hỏi làm gã ngạc nhiên, thực sự. Lẽ nào người đàn bà không biết điều này? Cô chứ còn ai nữa, gã đã muốn la lên như vậy trong ống nói điện thoại. Thay vì la lối, gã đề nghị người đàn bà đến nhìn vào tấm gương soi và tự tìm lấy câu trả lời. Gã hối hận ngay sau đó, không phải vì đã biểu lộ tình cảm mà chính vì vẻ cải lương của câu nói. Dù sao thì lời nói của gã cũng đã làm cho buổi nói chuyện khựng lại chừng ba mươi giây. Khi người đàn bà lên tiếng trở lại, những điều nàng nói ra sau đó không dính dáng gì đến việc bày tỏ tình cảm của gã. Nàng chỉ muốn lái câu chuyện về một hướng khác. Người đàn ông quen thuộc với phản ứng của người đàn bà trong những tình huống như thế này đến nỗi gã sau cùng gán thêm cho nàng một biệt danh mới, "cô chìm xuồng." Vào những lúc khác, khi người đàn bà phản ứng quyết liệt với mục đích giữ gã dừng lại ở một vị trí không làm nàng cảm thấy bất an, người đàn ông sẽ gọi nàng là "con nhím xù lông." Gã cho rằng đây là những phương pháp nàng vẫn sử dụng để đối phó với đám người ái mộ vần vũ chung quanh nàng như bầy ong. Một con tò vò ốm yếu như gã, lầng quầng ở nơi khỉ ho cò gáy cách nhà nàng những ba múi giờ thì có gì mà phải đề phòng như thế không biết!
Tháng Hai là một tháng rắc rối. Vào một ngày trong tháng đó người ta có dịp gởi đến người mình muốn tán tỉnh những chậu hoa tươi kèm theo tấm thiệp với trái tim màu hồng. Tất nhiên là người đàn ông cũng muốn làm như thế, nhưng sau cùng gã bỏ cuộc khi khám phá ra có nhiều người khác cũng có cùng ý định như gã. Gã không quen tặng quà cho đàn bà, và không biết gì về bông hoa. Người đàn ông sống trong một căn phòng trơ trụi, những vật treo trên vách gồm có chiếc đồng hồ lớn chạy pin để xem giờ và một tấm lịch to bản để gã có thể nguệch ngoạc vào đó những điều cần ghi nhớ. Tội gì mà phải đương đầu với sở trường của người khác, gã tự trấn an. Vài hôm sau người đàn bà cho gã hay là mấy đóa hồng trong tấm thiệp điện tử gã tặng trông thực buồn cười. Chúng nở bung ra mỗi khi T. click lên chúng, nàng giải thích. Người đàn ông cảm thấy thú vị khi nghĩ đến số phận của những chậu hoa tươi đắt tiền. Không biết cái thùng rác sau nhà nàng có đủ chỗ chứa chúng hay không?
Không có điều gì thú vị trong những tuần còn lại. Ðã bảo tháng Hai là tháng không ra gì, nhất là khi nó có đến hai mươi chín ngày! Người đàn ông đi xa cả tuần lễ, và khi về lại, ngoài mớ thư từ sách báo gã còn tìm thấy một gói quà vuông vắn từ địa chỉ của người đàn bà. Gã cảm thấy vui lắm. Người đàn bà đã bỏ thực nhiều công sức để tìm cho được "món quà mà T. tin chắc sẽ làm anh vui lắm," theo như lời nàng trong lần nói chuyện trước ngày gã đi xa. Và gã đã vui lắm cho đến khi nhìn tận mắt món quà. Gã nhận ra người đàn bà đã nói thực. Quả không dễ dàng để tìm cho ra một con kangaroo nơi nàng ở, cho dù bằng đất nung. Gã ngắm nghía bức tượng nhỏ và không tìm thấy một chút xíu nào của người đàn bà ở nó. Chỉ thấy K. và K. Có rất nhiều kangaroo nơi K. ở, người đàn bà biết như thế. Món quà thực ra chỉ là một lập lại của một nhận định nàng đã có trước đây. Anh sẽ không bao giờ quên được K. và mối tình một ngàn ngày của mình! Gã cảm thấy lúng túng, vô cùng lúng túng, bởi vì nếu quả thực đây là ý dịnh của nàng, người đàn bà đã thành công trong việc làm gã nhớ đến K. Mỗi khi lúng túng, người đàn ông lại tức giận một cách vô cớ. Trong bức điện thư cám ơn người đàn bà, gã nhắc đến những "toan tính nhọc nhằn" của nàng khi tìm mua cho bằng được món quà đầy ý nghĩa như vậy. Lá thư thiếu tế nhị của gã không những không giấu được nỗi bực dọc mà còn cóù vẻ như đã phủ nhận những thiện cảm người đàn bà đã dành cho gã dưới hình thức một món quà khó tìm. Ðiều này nhất định đã làm cho nàng vô cùng thất vọng. Trong thư trả lời, người đàn bà cho rằng cách tiếp nhận quà của người đàn ông khiến nàng có cảm giác của một anh lính mới tò te vừa cực nhọc vượt qua "đoạn đường chiến binh" gian khổ dài dằng dặc bị buộc phải làm lại từ đầu. Ðây là một so sánh thú vị, không hiểu người đàn bà lấy từ đâu ra. Có điều gã không cảm thấy thú vị và cũng không tin đi mua sắm lại có thể khổ sở đến như vậy. Những cửa hàng đủ loại trong khu thương mại gần nơi gã cư ngụ vẫn đông nghẹt những nữ khách xinh đẹp và nhiệt tình đó thôi! Ngay lúc đó, người đàn ông không biết rằng gã sẽ phải trả một cái giá thực đắt cho phản ứng quá quắt của mình.
Thái độ không nhân nhượng của người đàn ông cộng thêm những tình cờ xui xẻo xảy đến sau đó làm quan hệ của hai người trở nên xấu đi nhanh chóng. Ngày đầu tiên của tuần lễ cuối tháng Hai không hứa hẹn điều gì tốt đẹp. Nguyên buổi sáng người đàn ông dành hết thì giờ để giải quyết những sự cố kỹ thuật do việc nâng cấp hệ thống điện toán của hãng. Buổi họp kéo dài ba tiếng đồng hồ tiếp theo đó làm gã mệt nhoài. Nhưng tệ hơn hết là bức điện thư của người đàn bà mà gã nhận được khi trở về lại bàn giấy của mình. Xem ra nàng đã chán ngấy thái độ gây hấn của người đàn ông. Nội dung lá thư là một bản phân tích tỉnh táo và lạnh lùng về con người gã, vốn đầy dẫy thói hư tật xấu, và "do đó, tình bạn chúng ta nên kết thúc ở đây." Ðây không phải là lần đầu tiên nàng đòi chấm dứt mối quan hệ đầy sóng gió này, nhưng những lần trước phần lớn là để ngăn chặn gã không vượt ra khỏi biên giới tình bạn quá xa. Luôn luôn có một khe hở nào đó nàng kín đáo chừa ra và bằng cách này hay cách khác người đàn ông đã xoay xở len vào để "tình bạn" của họ lại tiếp tục. Lần này có vẻ như không phải như vậy. Vĩnh biệt, nàng chấm dứt bức thư một cách quyết liệt. Vĩnh biệt ư? Làm thế nào người ta có thể chia tay khi chưa từng gặp nhau một lần nào trước đó? Tên bạn làm chung sở xui xẻo vừa bước vào chưa kịp mở miệng mè nheo hay than phiền hay khoe khoang một điều gì đó thì đã bị người đàn ông lạnh lẽo cắt ngang. "Biết rồi, khổ lắm! Nhưng không thể giúp mày được gì trong lúc này. Làm ơn đóng giùm tao cánh cửa khi đi ra nhé!" Gã kia cụt hứng quay ra, miệng làu bàu một câu không được tử tế cho lắm, và đóng sầm cánh cửa sau lưng mình. Cánh cửa đóng sẽ tránh giùm gã những quấy rầy không cần thiết vào lúc này. Nhưng đầu óc của gã không chịu làm việc gì hết. Nó tê điếng, bại xụi. Chỉ có cảm giác và cảm giác đang sôi sục trong lòng gã. Chúng tuôn ra ở những đầu ngón tay đang gõ ào ạt trên chiếc bàn phím máy vi tính. Bức thư trả lời viết ra trong cơn giận dữ đã như lời nguyền rủa oan nghiệt phong kín số phận mối quan hệ của hai người.
Người đàn ông quay đầu xe, và đậu lại ở góc đường, nơi có tàng cây lớn. Buổi chiều tháng Sáu ở vùng này vẫn còn mát mẻ, không oi bức như nơi gã ở. Có một buổi họp mặt trong vòng bạn bè ở đây hôm nay, và người chủ nhà đã điện thoại cho gã vài hôm trước đó. Gã hướng về phía cánh cửa ra vào đang đóng im ỉm định bấm chuông, rồi đổi ý bước vào căn nhà chứa xe đang bỏ ngỏ. Băng qua dãy kệ chứa đầy những tờ tạp chí văn học, gã bước qua khung cửa nhỏ dẫn đến khu vườn bao bọc phía hậu của căn nhà. Những bụi cây trổ hoa vàng viền lối đi nhỏ dẫn đến khung cửa lớn bằng kính mở ra cái hiên rộng với chiếc giàn gỗ màu trắng từ đó những chậu hoa nhỏ đủ loại được treo lủng lẳng. Người đàn ông chợt khựng lại. Từ phía sau bụi cây leo không biết tên và lần kính của khung cửa lớn, gã nhìn thấy người đàn bà! Nàng, lần đầu tiên, bằng xương bằng thịt, và vô cùng quen thuộc. Chính là khuôn mặt này đã hiện ra trên màn ảnh máy vi tính mỗi buổi tối gã mở máy và nhìn ngắm gã với đôi mắt thực to phía dướí cặp lông mày cong như vành trăng khuyết. Gã đã gắn hình người đàn bà vào máy từ lâu, trước khi nàng quyết định chia tay, và cứ để vậy cho đến mãi bây giờ. Có một lúc gã gắn thêm bức hình nhỏ của mình cạnh ảnh người đàn bà, mầy mò thêm thắt vài thứ, và thỉnh thoảng lại click lên đó. Mỗi lần như vậy, khuôn mặt của gã trên màn hình sẽ biến dạng, cái miệng vêu lên, từ đó mọc ra hai hàm răng kệch cỡm đánh vào nhau cồm cộp, chẳng ăn nhịp gì với giọng nói ngây ngô của Forest Gump** phát ra từ cặp loa nhỏ. You don't know what love is! ... what love is ... what love is ... Nghe như niềm hoài nghi. Nghe như lời trách cứ. Tiếng nói chìm xuống và hàm răng thôi đánh vào nhau cồm cộp, trở lại kích thước bình thường, trả khuôn mặt gã về lại hình dáng cũ, nghĩa là trông rất khó ưa. Mới đầu hoạt cảnh này làm gã buồn cười đôi khi, về sau gã không còn cười được nữa. Gã lại mầy mò với tấm hình của mình một hồi lâu, và sau này mỗi khi gã click lên nó, khuôn mặt gã sẽ vỡ vụn ra từng mảnh nhỏ và tan biến vào màu xanh lơ của màn hình. Chỉ còn lại hai con mắt thực to dưới cặp lông mày cong như vành trăng khuyết nhìn gã, trách móc.
Bây giờ thì chính cặp mắt đó đang hướng về phía cửa, nhưng nhất định nàng không nhìn thấy người đàn ông phía sau bụi cây leo. Nàng đang nói chuyện với người chủ nhà, lúc này ngồi ở chiếc ghế nệm dài xoay lưng lại phía cửa. Bên cạnh nàng là một người đàn ông dáng vẻ lịch sự mà gã đoán là bạn của nàng. Lẽ ra gã đã có thể ngồi ở vị trí của ông ta. Trước đây, hai người đã đề cập nhiều lần đến chuyến đi của người đàn bà. Gã đã dự tính những điều sẽ làm cùng nàng, những nơi chốn sẽ đưa nàng đến trong dịp hai người gặp nhau lầân đầu ở chính cái thành phố này. Và biết bao điều họ sẽ nói với nhau trong lần hội ngộ. Như về chiếc áo màu tím người đàn bà đang mặc mà gã tin rằng chính là chiếc áo nàng đã đề cập đến trong một bức điện thư lúc hai người còn vui vẻ với nhau. "Hôm nay T. mặc áo màu tím ai thấy cũng khen hết. Chỉ có anh không được nhìn thấy. Có nên tức một tí không?" Chính vào lúc gã đang phân vân không biết có nên tức tối hay không, nụ cười nở ra trên khuôn mặt người đàn bà. Nhất định là người chủ nhà vừa thốt ra một lời pha trò ý nhị. Nụ cười rất tươi, và bởi vì ở xa, người đàn ông không biết chắc ánh mắt có thực buồn như nàng đã tự mô tả cho gã ngày trước hay không.
Có tiếng người xôn xao và tiếng chuông gọi cửa. Người đàn ông nhận ra tiếng nói của vợ chồng người bạn. Không thể để họ hay bất cứ ai khác biết gã đã đến đây hôm nay. Ánh mắt gã chần chừ trên khuôn mặt người đàn bà phía bên kia lần kính vài giây trước khi gã quay đi. Gã vòng lại lối cũ, xuyên qua khung cửa nhỏ và bước vào nhà chứa xe sau khi biết chắc cánh cửa ra vào đã khép lại. Ngón trỏ bàn tay trái của người đàn ông chạy ngang gáy sách của những tờ tạp chí bày thành hàng trên dãy kệ sách và dừng lại ở một số đã cũ. Chính là trong số này gã đã đọc nàng lần đầu tiên. Gã kéo tờ tạp chí ra khỏi kệ sách, cặp vào nách và bước ra chỗ đậu xe. Bàn tay ngần ngừ một chút trên nắm đấm, rồi cánh cửa xe bung ra nhanh và mạnh một cách không cần thiết. Em thà coi như hơi rượu cay***. Người đàn ông đã từ lâu không còn dùng rượu mạnh. Một chai bia thì không sao. Một chai Michelob ở chiếc bàn nhỏ cạnh cửa sổ của ngôi quán luôn luôn vắng khách. Và truyện của nàng làm bầu bạn. Nhất định là như vậy.
Người đàn ông đến nơi này buổi chiều một ngày cuối tháng Mười Hai. Thành phố lạ hoắc lạ huơ. Gã đã phải ghé vào hai trạm xăng để hỏi đường trước khi đến được nơi muốn đến. Và đến trễ. Gã nhận lấy tờ chương trình từ tay cô gái ngồi ở chiếc bàn dài cạnh cửa ra vào, buông lời cám ơn, và bước hẳn vào hội trường. Những hàng ghế trong hội trường đều đã có người chiếm. Một số người đến trễ đứng dọc vách hoặc rề rà ở dãy bàn dài phủ khăn trắng trên bày đầy ắp những món thức uống và trái cây tươi. Gã chụp lấy một lon nước ngọt và tờ khăn giấy, tìm đến một góc khuất phía bên trái hội trường và đưa mắt tìm người đàn bà. Mắt gã dừng lại ở chiếc áo trắng và mái tóc chấm vai ở hàng ghế đầu. Trắng và đen là hai màu ưa thích của nàng. Gã không chắc là mình nhìn đúng người cho đến khi người đàn bà quay lại phía người bên cạnh để nói một điều gì đó. Nàng ngồi giữa hai người đàn ông. Gà nhận ra vẻ nghiêm túc của họ từ phía sau, tấm lưng thẳng đuột và cần cổ cứng nhắc trong bộ đồ lớn nói cho gã điều đó. Không riêng họ, tất cả mọi người ở đây hôm nay đều chải chuốt, lịch sự, và nghiêm túc. Trừ người đàn ông. Không cần nhìn vào gương soi gã cũng biết mình trông không khá gì hơn tấm giẻ rách. Gã ra phi trường từ lúc sáng sớm, lê lết chờ đợi trên những chiếc ghế cứng nhắc ở hai phi cảng khác nhau trước khi đến nơi. Lại thêm lần chờ đợi ở trạm mướn xe, và lần đi lạc. Gã luôn luôn lạc đường vào những lúc gấp gáp. Dù sao thì gã cũng đã đến đây và bởi vì không có hẹn hò gì với ai, gã đến trễ mà không bị phiền hà gì hết.
Trên diễn đàn, diễn giả đang nói về một truyện ngắn của người đàn bà. Những nhận xét duyên dáng chen lẫn với những khen ngợi nồng nhiệt thỉnh thoảng gây ra những tràng cười hoặc vỗ tay tán thưởng của đám đông. Người đàn ông không cảm thấy hào hứng chút nào hết. Những nỗ lực của vị diễn giả trên kia không che lấp được những suy nghĩ rỗng tuếch, sáo mòn trong những lời xưng tụng vẫn thường nghe được ở các khung cảnh tương tự. Gã thất vọng, và cùng một lúc, cảm thấy thú vị. Xem ra cái đám đàn ông phong nhã này vẫn lì lợm một cách tuyệt vọng trong ý đồ làm hư hỏng nàng. Gã đã theo dõi hầu hết các truyện ngắn của nàng và cho rằng chúng xứng đáng nhiều hơn những lời hoa mỹ đang vang vang trên hệ thống âm thanh của hội trường. Mình có thể làm khá hơn nhiều, gã nghĩ và ngay lập tức cảm thấy buồn cười vì sự ngông cuồng của mình. Gã không thuộc về số người mà sự hiện diện sẽ được chờ đợi trong buổi ra mắt sách của người đàn bà. Ngay cả sự có mặt nhếch nhác của gã cũng đã là một điều không nên. Cũng may mà cái góc phòng nơi gã đứng tựa vào vách không có nhiều đèn đuốc cho lắm.
Theo như chương trình, tác giả sẽ ký tên vào sách trong giờ nghỉ giải lao. Người đàn ông quyết định làm người khách cuối cùng của cái thủ tục không thể thiếu này. Trong khi chờ đợi, gã đi ra ngoài, tìm một chỗ khuất và mở cuốn sách thơm phức mùi giấy mới có tên của người đàn bà ra ngắm nghía. Gã không muốn suy nghĩ gì hết cho đến khi đối diện nàng. Có ít nhất hai mươi người trong hàng khi người đàn ông trở lại. Nhất định nàng đã vất vả ghê lắm. Gã nhìn thấy nàng qua vai người khách trước mặt, nụ cười thực tươi làm sáng lên khuôn mặt có đôi mắt thực to dưới hai hàng lông mày cong như vành trăng khuyết. Vẫn còn khá xa để người đàn ông có thể nhận ra ánh mắt người đàn bà quả thực có buồn thiu như nàng đã có lần bảo gã hay không. Có người đến sắp hàng sau lưng người đàn ông. Gã quay lại và đề nghị người khách cao lớn, lịch sự trong bộ đồ lớn màu xám tro thanh nhã và sực nức mùi nước hoa thế chỗ mình. Người khách quan sát vẻ ngoài xốc xếch của gã với vẻ thông cảm, ngỏ lời cám ơn và bước lên một bước. Bây giờ thì không còn ai phía sau. Gã sẽ là người khách cuối cùng nhận được chữ ký tác giả ngày hôm nay.
Bây giờ thì hai người đang gần nhau, trong gang tấc, như người ta thường nói. Người đàn bà ngẩng lên nhìn gã. "Xin ông cho biết quý danh." Quý danh ư? Ðời nào! "Ồ, chỉ muốn xin cô chữ ký và ngày tháng thôi." Mắt người đàn bà chớp lên ba lần, nhất định có điều gì đó đang chạy qua những tế bào nằm sâu bên dưới vầng trán có hai hàng lông mày cong như vành trăng khuyết. Người đàn ông không tin nàng đã nhận ra gã. Tấm hình nhỏ xíu chụp đã lâu của người đàn ông là vật duy nhất để nàng có thể nhận diện gã. Không chắc nàng còn giữ. Còn giọng nói ư? Mười tháng trời đã trôi qua sau lần điện đàm cuối cùng và nàng đã nghe hàng trăm giọng nói ngày hôm nay. Ðưa tay nhận lại cuốn sách từ tay người đàn bà, gã nói lời cám ơn rồi quay lưng bỏ đi. "Xin lỗi. Có phải ông đến từ xa?" Gã dừng chân, ngần ngừ một chút rồi quay lại. "Ðiều gì đã khiến cô nghĩ như vậy?" Người đàn ông sẽ vô cùng ngạc nhiên nếu nàng không nhận ra gã là ai. Người đàn bà đã nhiều lần khốn đốn, nhiều lần giận hờn vì những câu hỏi đưa ra theo một cung cách sỗ sàng như thế. Ðôi mắt nàng chớp lên nhiều lần, và người đàn ông nghe nàng gọi tên mình. "Cám ơn anh đã đến. T. vui lắm." "Thực đó," nàng tiếp sau một vài giây, như để tự khẳng định. Rõ ràng là người đàn bà có xúc động, nhưng không ở mức độ mà người đàn ông đã mong muốn. "Không thấy một truyện tình nào trong tuyển tập của T.?" Gã hỏi. Người đàn bà im lặng. Nàng thừa thông minh để biết chờ đợi câu kế tiếp của gã. "T. nên viết một truyện tình ... có hậu. Chẳng hạn như người đàn bà sẽ bật khóc nức nở, tung hê hết mọi thứ kể cả cuốn sách đầu tay và đám độc giả ái mộ để đi theo người đàn ông đã vượt ngàn dặm đến quỳ bên nàng xin được tha thứ !" Tất nhiên gã không nghĩ một đoạn kết sặc mùi cải lương như thế có thể thực hiện được trong lúc này. Người đàn ông sẽ chờ người đàn bà ở bãi đậu xe và đưa nàng đến một quán cà phê nào đó. Ở đó gã sẽ xin lỗi nàng và cả hai sẽ tiếp tục câu chuyện dở dang gần một năm về trước. Một kết thúc như vậy xem ra hữu lý và có thể thực hiện được. Và gã thực sự mong được như vậy. Nhưng chính là nàng chứ không phải ai khác có thể quyết định số phận của câu chuyện. "T. không có ý định viết truyện tình nên không thể dùng được đoạn kết anh vừa đề nghị." Người đàn bà chấm dứt câu nói với nụ cười thực tươi làm sáng lên khuôn mặt có cặp mắt màu nâu thực to dưới đôi hàng lông mày cong như vành trăng khuyết. Bây giờ thì người đàn ông có cơ hội để biết chắc ánh mắt người đàn bà có buồn thiu như nàng đã từng mô tả hay không.
Người đàn ông quay lưng hướng về phía bãi đậu xe. Gã quyết định sẽ đi thẳng ra phi cảng. Sẽ tìm được một chỗ trống trên chuyến bay trở về phía mặt trời lặn, gã nghĩ như vậy. Luôn luôn có một ai đó lỡ chuyến bay. Một người khách nào đó sẽ nấn ná ở lại cùng người yêu thêm vài tiếng đồng hồ. Gã chờ đợi một điều gì đó, một ý nghĩ buồn thảm chẳng hạn, sẽ đến với gã. Gã đưa những bước chân nhẹ tênh về phía trước. Bỗng dưng người đàn ông nhớ đến cái cảm giác kỳ lạ gã trải qua mấy hôm trước đây. Ðó là buổi sáng Chủ nhật tuần trước. Từ cặp loa của chiếc stereo nhỏ vọng ra tiếng hát dịu dàng của một nữ ca sĩ gã ưa thích. Em đã đến nơi này tựa như cánh én, Dịu dàng trao chút hương hoa mùa Xuân****. Người đàn ông có một mình. Gã đang ngắm K. Tấm hình gắn trong cái khung nhỏ màu nâu nằm yên trong hộc tủ đã lâu được gã mang ra từ lúc sớm. Ðám cưới của K. được cử hành ngày hôm trước, ở một nơi cách gã nửa vòng trái đất. Hai tuần trước đó, người đàn ông mang gói quà nhỏ ra trạm bưu điện đứng sắp hàng chờ đến phiên mình. Gã muốn biết chắc K. sẽ nhận được quà kịp lúc. Cùng với gói quà là bức thư ngắn, trong đó gã cẩn thận loại bỏ những lời lẽ có thể gợi lên ở K. những cảm xúc đã không còn cần thiết cho một hành trình mới. Mỗi vết thương lành một nỗi vui, Mắt cười mênh mông giữa đôi bàn tay.**** Mắt cười mênh mông giữa đôi bàn tay? Ý nghĩ đến như một tia chớp làm gã bàng hoàng. Gã thận trọng ôm cái khung hình màu nâu trong hai bàn tay, và từ phía sau lớp kiếng còn vương chút bụi là K. với nụ cười mênh mông từ đôi mắt dài và cặp môi cong. Mắt cười mênh mông giữa đôi bàn tay! Chính vào lúc đó, một cảm giác kỳ lạ bỗng kéo đến làm gã choáng ngợp. Một con sóng hạnh phúc vô cớ ập đến và nhận gã chìm nghỉm trong khối ánh sáng ảm đạm của căn bếp.
Người đàn ông tìm thấy chiếc xe của mình trong bãi đậu không chút khó khăn. Cửa xe mở ra và đóng lại nhẹ nhàng. Gã không cần ngay cả một chai Michelob. Cảm giác của buổi sáng hôm nọ vẫn còn vướng vất. Gã biết mình thỉnh thoảng sẽ còn nghĩ đến K. và niềm hạnh phúc vô cớ sẽ lại kéo đến. Nơi tình yêu đi qua, kỷ niệm ở lại,***** có ai đó đã viết ra như thế. Gã thực sự mong muốn và tin tưởng K. sẽ có hạnh phúc. K. đã đi qua hết thời con gái bằng cách sống trọn vẹn mỗi ngày với tất cả cảm xúc của mình. Và gã may mắn luôn có mặt bên K. trong những ngày tháng đó. Còn người đàn bà với đôi mắt nâu buồn thiu dưới hàng lông mày cong như vành trăng khuyết mà mới vài phút trước đó gã đã nhìn thực kỹ để tìm chút dấu vết của cánh cửa sẽ mở ra cái thế giới của gã, và đã không tìm thấùy, sẽ để lại những gì? Giọng John Waite tràn ngập lòng xe bít bùng khi người đàn ông đưa chiếc xe nhập vào tuyến đường hướng về phía phi cảng. Thân trên lắc lư đánh nhịp, gã gân cổ hát theo. Ain't missing you ... I ain't missing you ...
Phùng Nguyễn tháng ba 2000 ndp@bak.rr.com
* Missing You - John Waite ** Forest Gump - Nhân vật trong một phim cùng tên *** Tống Biệt Hành - Thâm Tâm **** Vẫn Có Em Bên Ðời - Trịnh Công Sơn ***** Khuôn Mặt Tình Yêu - Hồ Như
VNNP
11
Vầng trăng lưu lạc
Truyện Ngắn của Hoàng Chính
Chàng bắt gặp đôi mắt ấy một vài lần trên khoảng đường mòn quanh co dẫn lên đồi Tôn Giáo. Cô gái thường thắp nhang trên ngôi chùa mọc chênh vênh trên đỉnh đồi. Chàng nhớ cả cái lần cô hát một bản nhạc buồn trong buổi trình diễn văn nghệ đón chào xuân lưu lạc. Chất khàn khàn của giọng ca cô và những lời day dứt của bản tình ca hôm ấy đã làm lòng chàng nao nao. Rồi cô bặt tông tích giữa cái khối mười mấy ngàn dân lưu xứ trên hòn đảo mọc hoang những thân dừa nghễu nghện. Mãi đến hôm nay chàng mới có dịp gặp cô, mặt đối mặt, trong phòng khám ngoại chẩn trại tỵ nạn. Da trắng xanh. Con mắt nhìn xa xôi, trống vắng. Cô xin thuốc nhức đầu. Chàng ngỡ ngàng hỏi cô bị gì mà xin thuốc nhức đầu. Con mắt vẫn ngại ngần nhìn quanh quất bức tường mầu xanh nhạt. Môi hồng mấp máy, "Bố mẹ em sắp bị đi kinh tế mới. Em trai em sắp đi nghĩa vụ quân sự..." Chàng ngạc nhiên nhìn cô rồi liếc vội xuống cái tên viết nắn nót trên đầu tấm phiếu sức khỏe. "Tại cô lo lắng quá chứ gì?"
"Em cũng không biết nữa." Giọng cô hơi khàn, như lúc hát bản tình ca bữa hôm nào. "Cô ngủ được không?"
Chàng hỏi những câu thông thường. Cô chậm rãi trả lời. Tia nhìn vẫn lẩn khuất đâu đó trên khoảng tường chữ nhật dán đầy những bích chương của Cao Ủy Tỵ Nạn Liên Hiệp Quốc. Chàng ghi vài chú thích thông thường lên tấm phiếu. Rồi chàng lật qua trang kế tiếp của cái hồ sơ bệnh lý còn mới tinh. "Em muốn được thử máu, thử nước tiểu. Em muốn biết... mình có bệnh tật gì không..." Cô nói một tràng.
Chàng xoa xoa chiếc ống nghe vào lòng bàn tay cho cái vòng kim loại ấm lại. Cô tháo hờ những nút áo cho chàng đặt cái loa ống thính chẩn lên khoảng ngực vun đầy. Tim cô đập có hơi nhanh chút xíu, có thể vì cô xúc động cũng có thể do thiếu máu.
Chàng trấn an, "Cô ở trại ba năm mấy rồi mà không ốm đau gì hết thì tạm coi như khỏe mạnh rồi." Cô lại hớt hải, "Lâu quá không được định cư, em sợ bệnh tật nọ kia."
Rồi cô khai mất ngủ, hay chóng mặt, ăn không ngon, nhức đầu, đau bụng... Bao nhiêu là triệu chứng. "Em muốn biết mình có sức khỏe tốt để mong sớm được định cư, mới giúp đỡ được ba mẹ em bên nhà..." Giọng nói nhừa nhựa của cô nhão xuống như tẩm nước mắt. "Em ngại đi khám bệnh. Kẹt lắm mới phải đi..." Cái sụt sùi của cô làm chàng quyết định gấp rút, "Cô qua phòng xét nghiệm thử máu, thử nước tiểu nghe." Cô gái ngước lên nhìn chàng. Nước mắt hoen vành mi. Bây giờ cô mới nhìn người thầy thuốc trẻ ngỡ chừng hơn cô cùng lắm là năm bảy tuổi. Chắc cô có chuyện buồn. Chàng thầm nghĩ. Nhưng ở đây ai mà chẳng có chuyện buồn.
"Liên ngại mấy người làm bên phòng xét nghiệm." Cô xưng tên làm lòng chàng mềm xuống. Chàng ngần ngừ suy nghĩ. Trong cái phòng xét nghiệm bé tí teo ấy chỉ có một cô chuyên viên tóc vàng người Tân Tây Lan. Cô này lại đang nghỉ phép ba ngày ở Kuala Lumpur. Còn lại toàn những tay ngang làm thiện nguyện. Coi kết quả bệnh của người ta xong, về kể lại cho cả khu, cả xóm biết.
"Thôi, nếu Liên chờ được, tôi sẽ thử cho." Chàng dịu dàng nói, và nghe lòng mình ấm lại, bởi vì lâu lắm chàng mới lại có một cái tên con gái để gọi; và biết đâu còn để nhớ, để mong.
Cô ra ngồi trên chiếc ghế vênh vẹo ở góc phòng, tay lật vu vơ những trang giấy của một tờ báo chằng chịt tiếng Mã Lai. Con mắt rụt rè của loài chim lạc tổ. Khám xong người bệnh cuối cùng, chàng dẫn cô lại phòng thí nghiệm. Ðích thân chàng đo huyết áp, thử máu, thử nước tiểu cho cô. Lòng ngà ngà cơn say của ngụm rượu nếp than thuở còn ở quê nhà, chàng hỏi chuyện trên trời dưới đất; chuyện định cư, chuyện bài tình ca cô hát bữa hôm văn nghệ mừng xuân. Cô dạ, dạ, thưa, thưa như người ngồi chờ phái đoàn phán quyết.
"Liên chả có bệnh gì cả." Chàng vừa nói vừa bấm cái đồng hồ đếm hồng huyết cầu. "Chỉ hơi thiếu máu một chút." Rồi chàng ngước lên nhìn cô. Cô ngồi ngoan trên chiếc ghế đẩu kê ở góc phòng. Hai tay đặt hờ trên đầu gối. Chàng thấy cô giống con bé học trò mới đổi qua trường lạ, chờ gặp ông hiệu trưởng. Năm ngón tay thon mân mê ngón trỏ của bàn tay kia; chỗ dán băng keo, che vết đâm kim hồi nãy chàng lấy máu để thử.
"Cô hơi thiếu máu chút xíu thôi." Chàng nói, đầu óc nhập nhằng hình ảnh những hộp cá mòi cao ủy phát cho dân tỵ nạn. "Tại thiếu ăn đó."
Mắt cô sáng lên, "Bệnh thiếu máu có... lây không vậy?" "Không." Chàng cười.
Cô mừng ra mặt. Cô cười bằng hai con mắt có đuôi, "Bác sĩ bảo đảm nghe." Chàng gật đầu tới tấp. Lâu lắm chàng mới lại xôn xao được vì một nhan sắc. Trong cái nóng hừng hực của xứ sở nhiệt đới. Mười tám tháng chờ phái đoàn phỏng vấn. Những người đàn bà xuề xòa, thỗn thện thịt da. Những cặp tình nhân đeo dính lấy nhau ngày đêm bất kể. Thân xác phơi bày, diễu hành, phô trương trước mắt chàng. Rồi còn biết bao nhiêu đêm dài trăn trở. Người, chứ có phải thần thánh gì mà cơn thèm muốn thể xác không rạo rực trên từng phân vuông da thịt cho được. Và bây giờ thì chàng quen được cô. Trời ơi là mừng. Tại cô dễ thương, nhỏ nhắn, đoan trang, hay tại giọng hát khàn khàn đêm văn nghệ hôm nào đã cuốn chàng vào một khúc tình ca não lòng.
Chàng ghi tấm phiếu yêu cầu chụp phim phổi rồi dẫn cô qua phòng quang tuyến. Phim phổi coi không thấy gì bất thường, nhưng muốn chắc ăn, chàng cũng cầm theo, lặn lội đi với cô qua những khu xóm lụp xụp, đầy những hình người lôi thôi, lếch thếch, đến tận một bác sĩ tỵ nạn chuyên khoa quang tuyến nhờ coi dùm. Lúc chàng trở ra, cô vẫn lấp ló ở đầu dãy nhà chờ chàng. Chàng cầm tấm phim, báo tin vui cho cô. Trong ánh nhìn của cô, chàng thấy lao xao cái tương lai cô sớm được đi định cư, đi làm, dành dụm, gửi tiền về chạy chọt cho mẹ, cho ba khỏi đi kinh tế mới.
"Thôi, em phải về!" Cô rụt rè chào chàng rồi dáng nhỏ quay lưng ra về. Không một lời cám ơn; không dấu vết gì của một hẹn hò tao ngộ.
Chàng ngơ ngác nhìn theo. Gió lùa tấm phim phổi lạch phạch trong tay chàng. Chỉ còn biết mong cho cô bệnh thôi. Chàng thầm nghĩ. Ngày xưa đi học, chàng và lũ bạn trẻ con cũng thường mong cho thầy giáo bệnh, nhất là những khi không thuộc bài. Nhưng đây là lần đầu tiên chàng mong cho người khác bệnh. Hãy cứ cho cô bệnh; nhẹ thôi, và bệnh thường xuyên hơn một chút, để chàng được nhìn thấy đôi mắt và vóc dáng mảnh mai dấu trong bộ quần áo thùng thình do cao ủy xã hội cấp. Dễ thương, đơn sơ và trong trắng biết chừng nào. Chàng thầm gọi Liên ơi, Liên ơi và nghe lòng mình rộn ràng cái cảm xúc của thời còn đi học. Rồi chàng nghĩ đến một đoạn tình lãng mạn. Chàng nghĩ tới những buổi chiều dắt cô đi dạo trên bãi biển khu C, trên Ðồi Tôn Giáo. Chàng nghĩ đến một ngày có tên trong danh sách định cư xứ người. Tên chàng bên cạnh tên cô. Hai người ghép chung hồ sơ. Cô dễ thương, hiền hòa, đoan trang, nhỏ bé. Chàng thấy cô thắp hương vái lạy trên chùa Từ Bi bao nhiêu lần rồi!
Buổi tối, chàng ngồi hoài trên phiến đá còn ấm hơi nắng, bên con dốc quanh co dẫn lên đồi Tôn Giáo, mắt dõi ra biển khơi. Trời lấp lánh ánh sao. Gió dịu dàng mơn trớn. Ngoài khơi xa, biển thẫm đen rì rào sóng vỗ. Những cặp tình nhân dán vào nhau, đi lướt qua bên chàng, thì thầm to nhỏ. Tiếng chuông chùa trong veo thả vào không gian dạt dào gió biển cái thảnh thơi, siêu thoát. Từ sau dãy núi đen ngòm dấy lên một vũng mầu pha vội, đỏ loang một khoảng trời; chỗ của vầng trăng mọc muộn. ơi, chàng thương những vầng trăng lưu lạc biết bao nhiêu! Gần tới giờ giới nghiêm thì tiếng loa réo lên. Chàng nghe tên mình nhắc đi nhắc lại hai ba lần. Người ta gọi chàng tới trình diện tại văn phòng Lực Lượng Ðặc Nhiệm Mã Lai ngay bây giờ; nhớ mang theo ống nghe và những dụng cụ khám bệnh cần thiết. Vậy là chàng vẫn không gặp được cái trinh nguyên của vầng trăng lưu lạc. Lại một trường hợp cấp cứu. Nhưng sao không phải bệnh viện mà lại văn phòng viên chức Mã Lai. Lòng thắc mắc quẩn quanh nhưng đầu óc không có thì giờ suy nghĩ, chàng hối hả chạy ngang phòng khám, quơ vội cái ống nghe, rồi tất tả đi về phía văn phòng Lực Lượng Ðặc Nhiệm Mã Lai. Viên đại úy cảnh sát - trưởng trại - triệu hồi chàng lên giữa đêm khuya hẳn có chuyện quan trọng.
Gã đàn ông cao lớn như đô vật, râu quai nón rậm rì, đón chàng ở cửa văn phòng riêng của gã. "Uống bia nghe bác sĩ." Chàng đặt cái ống nghe xuống mặt bàn gỗ bóng, e dè từ chối. Viên sĩ quan sôi nổi nhập đề, "Mấy chứng bệnh kín, khám ngoại chẩn có tìm ra bệnh được không?" "Cái đó còn tùy loại bệnh nào." Trí óc chàng mau mắn ôn bài. "Nhưng nói chung bắt buộc phải khám lúc có triệu chứng thì mới mong tìm ra bệnh, còn không thì phải thử nghiệm, lấy bệnh phẩm soi dưới kính hiển vi..." "Nhờ bác sĩ một chuyện," Người đàn ông hạ giọng. Cặp lông mày sâu róm vểnh lên. Tròng con mắt láo liên. "Tôi có cô bạn gái, nhờ bác sĩ khám kỹ dùm xem nó có bệnh gì không. Bác sĩ ở đây chắc cũng thiếu lắm phải không? Tối ngày nhìn chỗ ấy của đàn bà thì chịu gì nổi." Gã nhếch mép sau câu nói, bàn tay lông lá đẩy đĩa trái cây về phía chàng.
Tôi cũng sắp có một cô bạn gái. Hình ảnh cô lướt qua trong trí chàng. Người con gái đoan trang còn sót lại giữa chốn nhiễu nhương. Viên đại úy cảnh sát kéo chàng về với thực tế căn phòng có máy điều hòa không khí và cái tủ lạnh đầy bia, thịt và trái cây tươi. Trong đời chàng, đến bây giờ chàng mới nhìn thấy trái nho tươi, mới được sờ vào lớp da căng mọng mầu tím... "Nhờ bác sĩ khám dùm coi. Nhớ khám cho kỹ. Tôi mà bị lây, rồi đem về truyền cho bà xã tôi là bác sĩ khỏi có mong mà đi định cư." Chàng nghe tiếng con gái cười rúc rích bên trong. Gã đại úy dẫn chàng vào phòng ngủ của gã. Gã bật thêm công tác đèn. Ánh sáng chói chang làm chàng hoa mắt. Lần đầu tiên chàng đặt chân đến đây. Căn phòng thoang thoảng mùi nước hoa. Bàn tay sần sùi của gã thân thiện đặt lên vai chàng, đẩy chàng bước tới. Hai cô gái tóc đen đang cắm cúi lật những trang sách hình ảnh, mầu sắc lòe loẹt. Chiếc giường trải khăn mầu hồng nhạt. Suốt một đời nằm giường tre, giường gỗ, chàng chả bao giờ hình dung trên thế gian này có nơi lại có được chiếc giường rộng thênh thang như thế. Chiếc giường bồng bềnh trước mắt chàng. Hai cô gái ngước lên cùng một lúc. Ðúng gái Việt Nam rồi. Ôi Trời! Liên đây chứ ai. Cô gái kia chàng không quen nên chẳng nhằm nhò gì; nhưng còn Liên; Cô làm gì ở đây thế này! Cô ngọ ngoạy cái đầu cho tóc đùa trên miếng vai thon. Cuốn sách hình rơi xuống nền nhà không gây một tiếng động nào. Liên ngồi bên mép chiếc giường vương giả, bên cạnh con bạn gái chỉ khoác trên người chiếc khăn lông mầu gạch cua. Mắt Liên chớp vội. Cô không nói một câu, cũng chả thèm gật đầu chào chàng.
"Ai khám trước?" Viên đại úy hỏi. "ổng nói gì vậy, bác sĩ?" Người con gái lạ lăng xăng. Chàng thờ ơ, "Nó hỏi ai khám trước." "Me first, me first!" Cô gái đứng bật dậy, tíu tít. Chàng thấy đau nhói trong lòng. Nhưng gã đại úy kêu Liên khám trước. Gã phát âm tên cô thật đúng, thật gọn. Vậy mà chàng ngỡ cái tên Liên dịu dàng ấy chỉ có mình chàng được gọi. Gã đàn ông bụng phệ ngoắc cô gái choàng khăn tắm ra ngoài.
Cánh cửa khép lại. Cô cởi bỏ áo quần. Thản nhiên như người ta thay đồ trong phòng riêng. Chàng quay mặt đi. Những bức tranh khỏa thân treo trên tường đập vào mắt chàng. Chàng quay lại, bắt gặp cái eo thon bập bềnh của pho tượng trắng trinh ngọc thạch. Ðầu óc chàng quay cuồng. Liên có bệnh gì đâu mà khám. Chàng muốn gào lên như thế. Mới khám tổng quát, chụp hình phổi, thử máu, thử nước tiểu hôm qua đây chứ đâu! Hai người không dám nhìn mặt nhau. Chợt gã đại uý mở cửa, ngơ ngác thấy cô vẫn ngồi im trên mép giường. Gã nói vọng vào, "Nhớ khám lẹ để bác sĩ còn... sớm được đi định cư."
Tiếng cười rồ rồ tuôn ra khỏi cuống họng gã như nước thoát khỏi khúc ống cống hẹp. Mí mắt chàng giật giật. Chao ơi là câu khôi hài nhạt nhẽo! Cô lặng lẽ nằm xuống nệm. Không dám nhìn cô, nên con mắt chàng dán vào miếng vải khăn trải giường mầu hồng nhạt. Tấm khăn trải giường nhăn lại dưới thân thể trắng muốt của cô. Cô gối đầu lên chiếc gối sa tanh bóng loáng. Ðôi chân khép lại. Hai con mắt nhìn thẳng lên trần nhà. Như không thấy chàng. Như chàng không có ở đó. Như chàng là con ruồi con muỗi vô nghĩa nhất trần gian. Tiếng thở dài thườn thượt phát ra từ chỗ cô nằm. Chàng chỉ nghe được thấp thoáng cái não nuột trong hơi thở mỏng teo ấy, rồi tai chàng ù đi. Cô co hai đầu gối lại, mở rộng đôi chân trước mặt chàng. Cái bụng thon thon. Miếng đùi trắng xanh ngọc thạch đổ dài từ đầu gối xuống vũng tối nhập nhòe. Cô chói lòa trước mắt chàng. Chàng lảo đảo đá cuốn sách hình mẫu thời trang qua một bên. Chàng bấm những ngón chân xuống chiếc dép cao su cho khỏi ngã. Những đầu ngón chân tê buốt. Giọng nói của cô, nghe như vọng về từ cõi khác, "Bác sĩ làm ơn khám kỹ dùm!"
Ðầu óc chàng nát bấy. ý tưởng trong trí chàng băm vằm; nát như cám, như tương. Chàng nuốt nước miếng khó khăn. Chàng hít vào, thở ra vất vả. Hương thịt da cô thoang thoảng không gian. Ngực chàng thắt lại. "Liên mặc quần áo lại đi. Liên có bệnh gì đâu mà khám."
Ðôi môi cô mấp máy và chàng nghe tiếng cô thì thào như sóng biển xa xăm. "Vậy bác sĩ làm ơn nói dùm..."
Chàng bước hẳn ra khỏi cái khoảng vuông mầu hồng ngột ngạt mùi nước hoa và - trời ơi là trời - hương da thịt người con gái đồng chủng chàng vừa mới đem lòng mơ tưởng. Ðứa con gái kia đang ngúng nguẩy trên đùi con đười ươi lông lá. Lòng chàng quặn thắt. Ai đâu dạy chàng mấy câu lục bát khốn khổ tiếc thay cây quế giữa rừng, để cho thằng Mán, thằng Mường nó leo vậy nè!
"My turn!" Ðến phiên tôi. Cô gái tíu tít nhảy ra khỏi lòng viên sĩ quan cảnh sát, chạy ào về phía chàng. Cái ống nghe nặng trĩu trên tay chàng. Liên đã biến đi đâu mất - chắc là trốn đâu đó trong nhà tắm - để chỗ cho cô bạn gái ngổ ngáo.
Cô gái nhảy tót lên giường, nằm phơi trên mặt nệm. Duỗi duỗi, co co theo ý chàng. Chàng nghe tim, nghe phổi; nghe trước, nghe sau. Chàng khám trong, khám ngoài; khám trên, khám dưới. Chàng mở chỗ này, vạch chỗ kia. Chàng là người thầy thuốc có lương tâm nhất thế gian. Nhưng đầu óc chàng âm u, tăm tối. Những vết nhăn hằn sâu trên trán chàng. Tiếng tim người con gái nhập nhằng như tiếng hò hét của viên cảnh sát Mã Lai vẫn thường đi giật đứt dây phơi quần áo của dân tỵ nạn. Tiếng phổi nàng cuồng nộ âm thanh gào thét của viên giám thị trại người Hoa lúc bắt tất cả phụ nữ trong trại xếp hàng đi diễu hành theo sau một người đàn bà đưa cao miếng băng vệ sinh quăng bừa bãi trong nhà tắm. Tiếng ruột gan nàng chuyển động như tiếng rên rỉ, gào thét của đám thanh niên bị bắt, bị đánh đập và bị cạo trọc đầu vì ăn thịt heo trong trại. Tất cả mọi thứ tiếng tàn khốc trên thế gian đổ vào tai chàng qua cái ống nghe cũ kỹ. Vậy mà người con gái này leo lên lòng con đười ươi lông lá để vòi những đồng đô la xanh đỏ. Vậy mà người con gái này để cho gã khổng lồ đổ lên thân thể mình cái khối thịt da bầy nhầy, núng nính.
"Thôi, cô mặc đồ vào đi!" "Em hổng có bệnh gì hết phải không bác sĩ?" Chàng lắc đầu. "Cả con nhỏ bạn em cũng hổng có bệnh gì hết phải không?" Chàng lại lắc đầu. "Ô, vậy là tui giầu rồi. Mai mốt mấy đứa bên ban nhân lực tàu biết tay tui... Tui cho tụi nó khỏi đi định cư luôn!"
Viên đại uý cảnh sát chờ chàng ngoài phòng khách, lon bia trong tay. "Ngồi đây đi. Xong hết rồi phải không? Hai con nhỏ thơm quá phải không? Lại khiêu gợi không tả được. Tôi thích gái Việt Nam. Nhỏ nhắn dễ thương mà da thịt có cái mùi quyến rũ không thể nào cưỡng lại được."
Gã mở lon bia Hòa Lan dúi vào tay chàng. Lon bia lạnh buốt lòng bàn tay. Lon bia lạnh buốt tới tận cùng gan ruột. Bọt vàng trào ra tay chàng, nhỏ giọt xuống nền nhà loang lổ. Cô gái chạy tọt ra phòng khách. Cô không còn choàng khăn tắm. Chiếc váy ngắn mầu vàng khoe hờ cặp mông cong. Còn Liên đâu không thấy.
Viên đại úy cảnh sát vẫy tay xua cô gái ra phía sau. Con mắt chủ cả; cái nhìn quan quyền, nghiêm khắc. Cô gái trề môi, phụng phịu rồi đỏng đảnh bước đi. Hình ảnh ấy, những ngày còn ở quê nhà, dễ thương biết bao nhiêu. Và chàng đã từng mơ có một người yêu nồng nàn, nóng bỏng như thế không biết từ thuở nào. Hình ảnh ấy, bây giờ đây đang diễu trước mặt chàng, vô tâm, vô tính.
"Con gái Việt Nam cái gì cũng nho nhỏ, dễ thương. Cả cái chỗ đó nữa." Gã đại úy nheo mắt với chàng. Cái chỗ đó nữa. Trời ơi, lúc khám chàng còn không dám đặt hai ngón tay vào cho đúng sách vở. Chàng sợ người ta đau. Vậy đó. ở đâu rồi quyền lực và tiền bạc cũng giết đi được bao nhiêu thứ trên cõi đời. Thành ra ở đâu cũng có những người con gái như Liên, như con nhỏ bạn gái của Liên... Nhưng sao lại là Liên chứ!
"Năm ngoái tôi có con bồ Việt Nam. Giờ này nó ở bên Mỹ rồi. Ôi, nó chặt ơi là chặt!" Gã đàn ông suýt soa, lim dim hai mắt thưởng thức phút giây khoái lạc hàm thụ. Rồi bỗng dưng gã nghiêm trang hẳn lại như đang bàn chuyện an ninh của vương quốc Mã Lai, "Sao, hai con nhỏ này có sạch không?"
"Không!" Câu nói bật ra khỏi miệng chàng như viên đạn bay khỏi nòng súng. Da mặt người đàn ông tối lại. Những nếp nhăn đùn ra từ khóe mắt, từ hai vành tai, từ hai khóe miệng. Gã già đi mười tuổi. Giọng gã ồm ồm như tiếng sóng biển vỗ vào bờ trong một ngày giông bão. "Tụi nó bệnh thật sao?" Chàng cứng cỏi gật đầu. Rồi chàng đứng bật dậy, "Tôi về được chưa ạ?" Gã đại úy gật đầu. Chàng mạnh bạo chìa tay ra bắt tay gã. Chàng không dám nhìn nét thất vọng não nề trên vừng trán bóng lưỡng, trên những nếp thịt nhàu nhò xám ngoắt. Chàng bước vùn vụt ra cửa như chạy trốn.
Nhưng giọng nói ồm ồm của tên khổng lồ níu chân chàng lại, "Tụi nó bị bệnh gì vậy? Sao bên ngoài coi ngon lắm mà!" "Bệnh ghê lắm." Chàng ngần ngừ. Ðầu óc chàng xào xáo. Trí thông minh chàng làm việc cật lực. Sự minh mẫn chàng lật vội hàng ngàn trang cuốn sách Nội Khoa dày cộm. Chàng quên mất tiêu chuyện chàng còn phải đi định cư ở đệ tam quốc gia. Chuyện chàng đang chờ phái đoàn phỏng vấn. Miệng chàng nói một hơi, "Bệnh siêu vi trùng. Bên ngoài bình thường. Phải khám bên trong mới thấy. Lây dễ sợ lắm!" "Thôi được rồi." Gã đại úy xua tay. "À mà đem thêm lon bia về uống cho mát doctor!"
Chàng nhớ luật cấm uống rượu trong trại tỵ nạn. Chàng nhớ tới quyền lực tuyệt đối của cảnh sát, tới sức mạnh vô song của Lực Lượng Ðặc Nhiệm. Chàng nhớ đôi chân ngọc thạch của người con gái mà mãi tới sáng hôm nay chàng mới biết tên; mà từ biết bao lâu chàng vẫn mong được trộm nhìn vóc dáng thân quen trên đồi Tôn Giáo, bên cổng chùa Từ Bi. Chàng nhớ đến những lời tâm huyết ngọt bùi ai đó viết để xướng ngôn viên ban thông tin đọc mỗi ngày trên hệ thống loa của trại, nhắn nhủ những đứa con Việt Nam giấy rách phải giữ lấy lề. Chàng nhớ luôn cả lời hát dạt dào của bản tình ca Liên hát đêm văn nghệ tha hương độ nào. Chàng gượng cười lắc đầu với lon bia Hòa Lan tươm mồ hôi lạnh. Và chàng lảo đảo ngã vào vũng trăng bạch tạng.
Trăng nhiệt đới. Trăng hoang đảo. Trăng lưu lạc. Trăng lấp ló sau những ngọn dừa. Trăng cười hay trăng khóc làm sao chàng biết được. Và biển ngoài kia vẫn rì rào sóng gió. Chàng lầm lũi lết đi trên con đường về khu trại quanh co thân rắn. Chợt chàng điếng hồn vì ai đó níu lấy vai áo chàng. Người con gái ăn mặc xốc xếch. Tóc tai rũ rượi. Liên đó chứ ai. Còn ai dám lang thang trên trại đảo đêm hôm khuya khoắt thế này ngoài những người như Liên. "Tại sao vậy?" Người con gái hổn hển, bằn bặt những nhịp thở đứt quãng. Tay nhùng nhằng vai áo chàng. "Bác sĩ nói em chỉ... thiếu máu chút ít mà." Rồi cái giọng khàn khàn đã giết chàng trong một bản tình ca đêm văn nghệ mừng xuân độ nào ấy nhão đi vì xúc động. Nước mắt loang lổ hai hố sâu lấp loáng bóng trăng của đôi con mắt có đuôi. Vệt máu đen thẫm rụt rè bò ra từ một bên của chiếc mũi tượng nữ thần Hy Lạp. "Chính bác sĩ nói... thiếu máu... không... lây mà... Từ trước đến giờ... chưa có ai... tát em... mạnh như thế..."
Ðôi chân chàng mềm nhũn. Người con gái vẫn đeo nặng một bên vai chàng. "Ba mẹ em đi... kinh tế mới... mẹ em lại... ốm đau... thằng em sắp đi... nghĩa vụ... Em bắt đền... bác sĩ... Bệnh thiếu máu... đâu có lây... Bác sĩ... bảo đảm với em... mà... Bệnh thiếu máu... đâu có... lây..."
Trong một thoáng, chàng thấy mình hẹp hòi, nhỏ bé ngay trong cõi đời vốn đã quá đỗi nhỏ bé, hẹp hòi. Chiếc ống nghe rơi xuống đất, xoắn lại rồi bật ra như con rắn giẫy chết dưới trăng. Chàng không dám nhìn vào mặt cô. Chàng nhìn xuống chiếc bóng con gái nhỏ bé mảnh mai nhập nhằng bên cái bóng gầy nhom lỏng khỏng của chàng, miệng chàng thều thào cái tên vừa mới nắn nót ghi vào dòng đầu một trang trong trí nhớ, "Liên ơi, Liên ơi..."
Hoàng Chính Chúa Nhật 09 tháng 04, 2000 chinh2@hotmail.com
VNNP
13
N Ó I C H U Y ỆN V Ớ I T Á C G I Ả
Nhà Văn Phùng Nguyễn
1. VNNP: Mến chào anh Phùng Nguyễn. Tại sao
tập truyện thứ hai của anh lại là "Ðêm Oakland
và Những Truyện Khác" mà không là "Ðêm
Bakersfield", nơi anh đang cư ngụ, hay một thành
phố nào khác vậy anh ?
PN: Chào Tường Vi. Chỗ bạn bè sao lại nỡ
bắt đầu câu chuyện bằng một câu hỏi có tính ...
phá phách như vậy? :-) Bakersfield vào mùa Hè rất
nóng và rất khô, ngay cả vào ban đêm. Mang tên
thành phố nay vào tựa của tập truyện e rằng sẽ
làm người đọc ... khát nước. Thực ra, cái tựa
chung đến từ "Ðêm Oakland. Câu Hỏi," một
trong vài truyện hiếm hoi trong tập truyện mà
tôi mong độc giả chú ý.
2. VNNP: Từ tập truyện ngắn đầu tiên của anh
là "Tháp Ký Ức" do Văn xuất bản năm 1998 cho
đến "Ðêm Oakland và Những Truyện Khác"
vừa xuất bản năm nay 2001, khoảng cách là 3 năm.
Theo anh, khoảng thời gian 3 năm để có thêm một
tác phẩm như vậy là quá dài, hay quá ngắn, hay
vừa đủ cho một nhà văn ?
PN: Một, hai, hay ba năm có thể là quá ngắn hay quá
dài, tùy theo khả năng làm việc của người viết.
Trong trường hợp tôi thì hơi ngắn. Nếu Tường
Vi để ý, "Dựng Truyện" hoàn tất vào tháng Sáu, 2000,
và từ đó cho đến lúc tập truyện được in ra, tôi
đã không có thêm truyện nào khác.
3. VNNP: Vi đọc "Ðêm Oakland và Những Truyện
Khác" thấy phảng phất có anh trong nhiều câu chuyện
lắm. Một nhà văn, một cựu chiến binh, một cuộc tình
từ chatroom, v.v. Nhưng Vi vẫn xin anh tự giới thiệu
với độc giả VNNP.
PN: Một cuộc tình từ chatroom? Chatroom là cái gì vậy? :-)
Tôi sinh ra ở một ngôi làng nhỏ thuộc tỉnh Quảng Nam.
Thiên cư vào Sài Gòn lúc còn nhỏ. Lớn lên cũng đi lính
như hầu hết những người cùng trang lứa. Ðến Mỹ
vào giữa những năm 80. Bắt đầu viết cuối năm 94.
Ðã từng có một thời gian sinh hoạt gần gũi với tạp
chí điện tử Văn Học Nghệ Thuật Liên Mạng và đặc
biệt diễn đàn Ô Thước, nơi tôi có cái hân hạnh
được quen biết một số bạn bè trong đó có Tường Vi.
Các tạp chí khác đã cộng tác: Văn, Văn Học, Hợp Lưu,
Việt, Thế Kỷ 21, Phố Văn.
4. VNNP: Nguyên nhân nào khiến anh bắt đầu viết văn
từ năm 1994, và anh có cho là anh đã chọn lựa đúng khi
bắt đầu gia nhập vào thế giới văn chương không anh ?
PN: Tôi thực không biết chuyện viết lách của mình có
phải là một chọn lựa đúng hay không. Trong một truyện
ngắn đăng trên tạp chí Việt, tôi cho nhân vật chính trong
đó nói như thế này: "Ở vào một thời điểm không
lấy gì làm vui vẻ trong đời sống của mình, tôi cho rằng
mình cần phải làm một điều gì đó, bất cứ điều gì,
bên cạnh chuyện sinh nhai nhàm chán mà tôi vẫn phải làm
hàng ngày. Tôi chọn viết lách thay vì đầu tư vào thị
trường chứng khoán, đánh cá ngựa, chơi ma túy, hoặc
la cà hàng đêm ở những quán rượu có nhảy cởi
truồng, những điều mà hậu quả chưa hẳn sẽ tệ
hại hơn hậu quả có thể xảy ra cho điều mà tôi đã
chọn lựa." Có lẽ quá trình chọn lựa của tôi cũng gần
gũi với lời "trần tình" của nhân vật này.
5. VNNP: Anh là một trong những người Vi quen rất
khuyến khích mọi người, nhất là giới trẻ, cầm viết;
anh thích có những khuôn mặt mới xuất hiện trên Văn.
Xin anh lại một lần nữa khuyến khích các độc giả VNNP
cầm viết bước tới văn chương (nghĩa là nêu ra những
lý do vì sao mình nên viết).
PN: Tường Vi và tôi đã có một thời gian dài sinh hoạt
với nhau trong nhóm VHNT Liên Mạng tất không lạ gì cái
tật hay ... xúi dại của tôi. Thực ra tôi chỉ mong được
đóng góp phần nào trong việc phổ biến rộng rãi hơn
những tác phẩm của các cây viết có triển vọng trên
liên mạng bằng cách giới thiệu chúng (tác phẩm) đến
các tạp chí văn học định kỳ của người Việt hải ngoại.
Tôi không biết chắc "khuyến khích" có phải là một từ
thích hợp hay không. Tôi nghĩ rằng điều kiện đầu tiên
cho một người cầm bút là phải thích/muốn chia sẻ cảm
xúc/tư tưởng của mình với một hay nhiều người khác.
Khi đã muốn đủ thì sẽ có nhu cầu diễn đạt những cảm
xúc/tư tưởng này dưới một dạng thích hợp nào đó,
văn, thơ, nhạc, họa. Nếu có thể nói một điều gì đó
để khuyến khích các bạn trẻ, tôi xin mượn lời của nhà
thơ Ba Lan Wislawa Szymborska khi được hỏi một câu tương
tự: "... Trong một giai đoạn nhất định nào đó của đời
sống, khi bắt đầu lìa xa tuổi ấu thơ, người ta bước
vào cái thế giới của bất trắc và của trách nhiệm cá
nhân, và không làm sao tránh được. Thử làm thơ [viết
văn, vẽ tranh, soạn nhạc] xem sao! Có thể sẽ là những bài
thơ chẳng ra gì. Hoặc có thể nhà thơ sẽ thành công."
6. VNNP: Trở lại "Ðêm Oakland...", có đôi câu chuyện
("Bước Hồi Sinh" và "Khách Quen"), anh đặt nhân vật
chính là nữ, so với 13 truyện có nhân vật chính là nam.
Tại sao lại có sự thay đổi này, và khi làm một người
nữ trong câu chuyện, anh có thấy thoải mái để diễn tả
tâm tư, tình cảm mình dù là tréo ngoe như vậy không ?
PN: Tại sao ư? Tại vì thế giới này không chỉ có mỗi đàn
ông! Ðây là một điều vô cùng may mắn.
Tôi chưa bao giờ thoải mái khi phải ... đoán mò về tâm tư
tình cảm của phụ nữ. Tuy nhiên tôi đã có những cố gắng
đặt mình vào vị trí của nhân vật khi viết những truyện
kể trên. Nếu tôi thất bại trong việc diễn tả tính cách của
nhân vật, đó chính là vì sức người có hạn. Mong Tường
Vi và các nữ độc giả rộng lượng chỉ giáo.
7. VNNP: Quá khứ có nhiều điều muốn nói. Có phải vì vậy
mà hình ảnh và cuộc đời của Phùng Nguyễn phảng phất
rất nhiều trong từng câu chuyện của anh ?
PN: Có khi nào Tường Vi nghĩ rằng vì mối quan hệ bẵng
hữu giữa chúng ta đã khiến cách nhìn của Tường Vi về
tương quan giữa tôi và truyện của tôi có khác hơn của một
người đọc hoàn toàn không biết gì về tác giả hay không?
Thường thường những gì mà Tường Vi "thấy phảng phất"
hình ảnh của tôi trong đó là những điều được mang vào
truyện như là "điểm quy chiếu" hơn là một nỗ lực tự
khai báo. Quá khứ đối với tôi là một tài sản không còn sinh
sôi nảy nở trừ phi chúng được sử dụng như là một món
đầu tư cho tương lai. Tôi sử dụng "quá khứ" trong tinh thần
đó.
8. VNNP: Vi biết là anh rất bận rộn. Công việc làm đòi hỏi
anh nhiều thời gian, có khi phải đi đó đây cho training, v.v.
Ngoài ra còn có bạn bè văn nghệ, gia đình. Anh dành thời gian
nào cho việc viết lách thưa anh ?
PN: Những lúc không có ai bên cạnh. Cũng may (!) là những lúc
như thế không hiếm hoi lắm.
9. VNNP: Văn của anh rất mượt mà. Khi viết, điều gì dễ gây
cho anh nhiều cảm hứng nhất ? Có cần phải có một "nàng văn"
cho các nhà văn không ? (giống như để làm thơ phải có nàng thơ
vậy )
PN: Cảm xúc, nhất định phải là như vậy. Thường thì truyện
bắt đầu với một cảm xúc kéo đến bởi một sự kiện nào
đó. Sau đó thì dĩ nhiên là phải quan sát, suy nghĩ về sự
kiện. Và rất nhiều tưởng tượng.
"Nàng văn" ư? Cần lắm chứ. Tất cả mỗi chúng ta đều cần
một nàng hay một chàng. Nếu không có thì hãy tưởng tượng
ra một nàng văn thực kiều diễm. Tôi vẫn làm như thế!
10. VNNP: Trong tất cả các nhân vật mà anh dựng nên trong tập
truyện, nhân vật nào gần với anh nhất, và nhân vật nào
được anh ưa thích nhất ?
PN: Nhân vật đứa bé trong "Ðêm Oakland. Câu Hỏi." Có một
phần của tôi trong chú nhỏ này.
11. VNNP: Thỉnh thoảng có thấy anh làm thơ. Thì vẫn biết là
anh thích viết văn hơn làm thơ, nhưng khi nào thì anh có hứng
làm thơ ? Nó có liên hệ đến một "chuyện tình không đọan
kết" nào không anh ? :-))
PN: Tôi chỉ làm thơ khi đầu óc không được bình thường.
Những lúc khác (nghĩa là bình thường) thì lại không có can đảm
để làm thơ (bởi vì sẽ không chịu đựng nổi "tác phẩm" của
mình). Ðáng tiếc là mọi chuyện tình đều có đoạn kết. Bất
kể người ta có làm thơ hay không.
12. VNNP: Xin cám ơn anh đã bỏ thời gian nói chuyện với độc
giả VNNP. Mến chúc anh sáng tác thật nhiều để có tập truyện
thứ ba sau một thời gian ngắn hơn, như là 1 hay 2 năm nữa chẳng
hạn.
PN: Xin cám ơn Tuờng Vi đã cho tôi cơ hội chia sẻ với bạn đọc
của VNNP.
Liên lạc với nhà văn Phùng Nguyễn: ndp@bak.rr.com
VNNP
13
N H Ắ N T I N L I Ê N M Ạ N G
FOLK MUSIC OF VIETNAM
San Jose, CA, August 24, 2001: The Association for Viet Arts will
present Dr. Tran Quang Hai, a renowned ethnomusicologist, musician and
composer, and his wife Bach Yen in a program of FOLK MUSIC OF VIETNAM
on Friday, October 5, 2001 at 8pm as part of the Performing Arts Series
(PAS) at Downtown San Jose’s Montgomery Theater. The performance series
celebrates the diverse range of cultures that co-exist and blend in the
Bay Area by showcasing different kinds of cultural specific performing arts.
Tran Quang Hai comes from a family of five generations of musicians and he
is the son of a well-known folk musician Prof./Dr. Trân Van Khê. He studied
at the National Conservatory of Music in Saigon before coming to France in
1961. Dr. Hai has honorary doctorates from the International University
Foundation and the Albert Einstein International Academỵ Since 1966, he
has given over 2,500 concerts in 50 countries. He plays 15 musical
instruments and is known for improving the technique of spoon playing and
of the Jew's Harp. In 1970, since he found a key to the technique of overtone
singing, he has been considered the greatest specialist in overtone singing
in the world. He was the co-producer, principal actor, and score composer
for the film "Le Chant des Harmoniques" (The Song of Harmonics). Dr. Hai
is a recording artist on LPs and CDs and he also has written numerous articles
on Vietnamese and Asian music such as in New Grove Dictionary of Music and
Musicians, New Grove Dictionary of Musical Instruments, Encyclopedia
Universalis, etc. He is currently an ethnomusicologist at Paris' Musee de
l’Hommẹ To see his web site, please check:
www.phapviet.com/tranquanghai or www.tranquanghaịnet
Bach Yen, a popular Vietnamese pop and folk singer, was born in the Mekong
Delta, in South Vietnam and went to Paris in 1961. She has appeared on The
Ed Sullivan Show and on other television shows with American celebrities
such as Bob Hope, Bing Crosby, Mike Douglas and many others. She has
performed in 46 different states in the US and numerous other countries
with >artists like Frankie Avalon and Liberacẹ
Tran Quang Hai & Bach Yen's concert program will feature lullabies
from 3 regions of Vietnam, alternate love songs, work songs, sung poetrỵ
They will give solo performances of 16 stringed zither đàn tranh, 2
stringed fiđle đàn nhị, coin clappers sinh tiền, spoons muỗng,
and Jew's harp đàn môị
Tickets are $12, $15, and $18 and are available for purchase directly
through the Association for Viet Arts or tickets.com. AVA also offers
limited honor tickets of $25 including a reception with the artists.
Photographs available upon request.
The Folk Music of Vietnam program has been made possible by generous
grants from the City of San Jose, the Arts Council Silicon Valley and the
California Arts Council.
Publicity Contact
& Tickets Info: Man Bui 408-277-2798, Hoa Glassey 408-586-9006
AVA phone: AVA 408-514-2601 x 7442
tickets.com outlets: 408-998-2277
AVA web site: www.vietarts.org
PAS web site: www.passinfọcom
VNNP
14
VĂN NGHỆ NGÀN PHƯƠNG
Internet Address: vnnp@tntt.org
NHẬN BÁO: Muốn nhận được báo, bạn hãy
gửi một email về địa chỉ
tntt-master@tntt.org. Trong message body, bạn
chỉ cần viết: "subscribe vnnp" để nhận báo, hoặc "unsubscribe
vnnp" để lấy tên ra khỏi danh sách.
VNNP MAILING LIST vnnp@yahoogroups.com:
Muốn sinh hoạt trong tình thân VNNP, bạn hãy gửi thư về vnnp-subscribe@yahoogroups.com
để gia nhập vào VNNP mailing list VNNP.
GỬI BÀI DỰ ÐĂNG: Xin gửi
vềvnnp@tntt.org. Nếu các bạn không muốn đăng điạ chỉ e-mail,
hoặc danh tánh, xin nói rõ trong thư.
Văn Nghệ Ngàn Phương luôn luôn mong mỏi nhận
được các sáng tác văn, thơ, biên khảo của các bạn. Bài
đã đăng ở nơi khác xin ghi rõ để BBT tùy nghi xử
dụng. Bài
của các tác giả khác nếu gửi về VNNP xin kèm theo thư ưng thuận của tác giả để tránh những ngộ nhận đáng tiếc. Nếu các bạn
có ý kiến đóng góp hoặc thắc mắc cũng xin liên lạc về địa chỉ
trên.
TRÍCH ÐĂNG TỪ VĂN NGHỆ NGÀN PHƯƠNG: Mọi
trích đăng thơ văn từ
VNNP, xin liên lạc trực tiếp với tác giả
hay BBT VNNP trước khi trích đăng. Xin hãy tôn trọng bản quyền
của tác giả.
CẢM TẠ: Nhóm chủ trương Văn Nghệ Ngàn
Phương, xin chân thành cảm tạ các bạn trong Liên Ðoàn Thiếu Nhi
Thánh Thể đã có nhã ý cho Văn Nghệ Ngàn Phương mailing list xử
dụng server miễn phí và không điều kiện. Cũng xin cảm ơn
Saigonline.com, một phục vụ bất vụ lợi cho cộng đồng Vietnam, dưới
sự bảo trợ của ViNet Communications, Inc., là nơi lưu trữ archive của VNNP. Không có các bạn,VNNP đã không thể hoạt động như ngày hôm
nay.