Notice: Undefined variable: HTitleHTML in F:\www\saigonline\halao\MainContents\iHeadContentsHTML.php on line 4

Bài Anh B?u
HL Chung T? B?u....





Nh? Chuy?n Không T??ng >Monday, August 22, 2005 > >Khi cánh c?a pḥng giam tr?i th?m v?n tù binh Ngă T? S?, Hà N?i, ?óng l?i cài then khóa ch?t phía ngoài vào bu?i chi?u ngày 9 Tháng Ba n?m 1971, m?i d? tính tr?n thoát c?a tôi tr? thành vô hi v?ng. T?i ma giáo n?y s? gi? tṛ qu? quái ǵ ?ây? Bao gi? th́ ḿnh s? b? ??a lên các tr?i kh? sai n?i thâm s?n cùng c?c? Ḿnh s? ch?u n?i các ?̣n tra t?n t?i m?c nào? Bao gi? th́ chúng s? ?em ḿnh ?i th? tiêu? Có khi nào ḿnh s?ng sót tr? v? g?p l?i bao ng??i thân yêu nh?t không? >Ph??ng tr?i Nam xa xôi ?y, ng??i m? góa, ?àn em d?i, cô v? tr?, ??a con ??u ḷng ?ang ch?p ch?ng t?p ?i, ??n v? c?, khung tr?i x?a, b?n bè, chi?n h?u, bây gi? ra sao? Bi?t bao nhiêu h́nh ?nh hi?n lên trong trí năo. Nh?ng kh? ?au c?a bao ng??i thân ? Mi?n Nam v?i v?i ?y có l? s? d?n nguôi. Bóng h́nh, tên tu?i ḿnh ? phi ?oàn r?i s? phai d?n vào quên lăng. Các b?n cùng khóa có l? th?y th?m t?i nghi?p cho s? ph?n h?m hiu c?a ḿnh ???c vài ngày r?i c?ng quên. Nh?ng ḿnh ph?i s?a so?n ???ng ??u v?i m?t c?nh ng? ch?a h? chu?n b? ??i phó: Đ?i tù binh trong các nhà giam c?ng s?n! >M?i l?n nh́n th?y hai ng??i ?àn em c?a tôi cùng b? b?t t?i m?t tr?n, thi?u úy Khánh và thi?u úy On b? giam khác pḥng nh?ng cùng m?t dăy, là tim tôi nhói lên v́ th??ng các ?àn em c?a ḿnh. Các c?u m?i ra tr??ng ???c vài tháng, bay hoa tiêu phó cho tôi m?t th?i gian, ch?a d?n dày chi?n tr?n ?ă b? lôi theo con chim ??u ?àn găy cánh. Trong s? m??i sáu s? quan tù binh b? b?t trong cùng m?t tr?n ?ánh, tuy hai c?u ?y là ng??i g?n g?i nh?t c?a tôi, nh?ng n?u h?i r?ng tôi bi?t ǵ v? tánh t́nh, kh? n?ng, tài v?t, ho?c ??i t? c?a hai chàng, th́ tôi c?ng mù t?t. Tôi ch? c?m nh?n m?t ?i?u, ḿnh ph?i có b?n ph?n khích l? và an ?i hai ng??i em cùng phi ?oàn. >N?m tháng b? th?m v?n c?ng th?ng r?i c?ng quen, nh?ng cái loa ?i?n t? ch?ng ch?a th?ng vào m?y c?a s? cao sát tr?n nhà pḥng giam phát ti?ng the thé c?a ?ài nói d?i vi?t nam; nào là bu?i tr?a hát bài cḥi, gi?a ?êm hát chèo, v?i l?i m?y th? nh?c lai tàu b?t ch??c gi?ng liên xô hát nhanh nh? ma ?u?i, c?ng thêm ?? th? b?n tin ph?a th? thi?t ??ng c?p th? gi?i, th́ ch?u không th?u bà con ?! M?t hôm ?i ngang qua c?a pḥng Khánh và On, Khánh c?m hai h?t nhăn l??m ngoài sân ra d?u b?o tôi hăy l?y h?t nhăn, r?a s?ch, nút l? tai ?? ?? ph?i nghe. >Bao ?êm khuya canh v?ng suy ngh? v? t??ng lai ?en t?i c?a ḿnh, có m?t câu h?i v?n v??ng không r?t ra ???c: “N?u th?t có thiên ?àng, h?a ng?c và linh h?n, khi mi ch?t h?n mi s? ?i ?âu? Lên hay xu?ng?” Sau m?t s? ngày thành th?t suy ngh? th́ câu tr? l?i r?t rơ ràng là s? ?i xu?ng! T?i sao? B?i v́ m?c dù có ??o, nh?ng gi?a tôi v?i cơi thiên ?àng ch?ng có m?i liên h? ch?t ch? nào b?o ??m m?t vé ?i lên. Nh́n l?i m?t ??o ??c c?a ḿnh th́ ch? toàn là nh?ng ?i?u x?u h?. Đúng là ??u xanh mà vô s? t?i! B? ??i di?n v?i s? th?t nghi?t ngă, tôi m?i nh?n ra r?ng dù có bi?t, có tin, có là ??o ṿng ṿng, ch?ng th? nào t?o ???c t́nh liên h? thân ái v?i Đ?ng T?i Cao là Đ?ng s? ban quy?t ??nh cho ḿnh lên ho?c xu?ng. L?y l? công b?ng mà nói, th?n nào, cơi thánh thi?n nào ch?u ch?a ch?p m?t th?ng có ?? th? t?i l?i x?u xa nh? tôi? >Đ?ng tr??c s? ph?n v?nh c?u c?a ḿnh, tôi không th? khinh su?t ??t ni?m tin vu v? vào nh?ng ?i?u ch? nghe ng??i ta truy?n l?i ch? ch?a bao gi? bi?t rơ. Trong cơi nhân lo?i có nhi?u ni?m tin tôn giáo khác h?n nhau, th́ không th? nào m?i ni?m tin ??u là chân lư. N?u có anh ?úng th́ ph?i có nhi?u anh sai. Làm th? nào bi?t ???c ai ?úng ai sai? Hoàn c?nh b?y gi? không ph?i là lúc lư s? v? Đ?ng T?o Hóa hi?n h?u hay không hi?n h?u, v́ ch?ng ai gi?i thích ???c ngu?n g?c s? s?ng, tr?t t? tu?n hoàn c?a cơi thiên nhiên, và s? h́nh thành v? tr? bao la. >Đ?i v?i tôi, ??ng tr??c s? ph?n ch?c ch?n là h?m hiu và b?t h?nh, b?n n?ng khôn ngoan c?a con ng??i là t́m ra l?i thoát cho hoàn c?nh b? t?c, ch?ng ai gàn d? ng?i lư s? v? nh?ng ?i?u không ch?ng minh n?i. V́ th?, n?i tr?n tr? c?a tôi ngoài vi?c suy tính ph??ng cách ??i phó v?i nh?ng cu?c h?i cung di?n ra su?t 6 ngày m?i tu?n, c̣n là ngh? cách t́m ra l?i gi?i ?áp cho th?c m?c làm th? nào t?o ???c m?i liên h? thân ái v?i cơi th?n linh trên thiên ?àng. Đ? r?i ?ây, n?u có ph?i s?m qua th? gi?i bên kia th́ ḿnh c?ng c̣n có chút hi v?ng! >Trong hoàn c?nh tuy?t v?ng và c?p bách, tôi mu?n bi?t v?n ?? cách rơ ràng rành m?ch, v́ s? bi?t lơm bơm ch?ng gi?i quy?t ???c ǵ. Càng suy ngh? càng h?i ti?c, v́ t? khi c̣n nh? tôi ?ă ???c ti?p xúc v?i Thánh Kinh là quy?n sách nói v? v?n ?? n?y, nh?ng tôi ?ă th? ? v?i s? ph?n v?nh c?u c?a ḿnh. Tôi nh? ??n m?t l?i tuyên b? c?a Đ?c Chúa Giêsu trong sách phúc âm nào ?ó ???c nh?c t?i trong các bài gi?ng v? ??c tin mà tôi ?ă nghe, r?ng: “N?u các con có ??c tin l?n b?ng h?t c?i, s? khi?n núi n?y ??i ?i, th́ nó s? d?i ?i...” Nh? v?y có ph?i là v?i chút ḷng tin th́ s? ???c ban cho quy?n Thánh Kinh không? Đ?i v?i tôi, l?i tuyên b? ch?c n?ch th́ m?t là th?t, hai là d?m, ch? không th? có ki?u l?ng ch?ng. >Làm sao ai có n?i th? ??c tin c? ?ó? N?u tôi có chút ??c tin nào th́ gi?i l?m nó ch? l?n c? b?ng h?t b?i bay v? v?n là t?i ?a! Gi?ng nh? lênh ?ênh gi?a bi?n bao la, v? ???c cái ǵ làm phao th́ c? bám l?y. Th? mà tôi c?n nh?t lúc n?y là quy?n Thánh Kinh. Nh?ng nh́n l?i th?c t?i c?a ḿnh trong nhà tù c?ng s?n th́ vô cùng th?i chí. B?n n?y thù ghét C?-??c-giáo h?n m?i th? trên ??i, làm sao nó cho phép ḿnh có ???c quy?n Thánh Kinh, n?u có? Th? c̣n l?i tuyên b? c?a Thánh Kinh nói r?ng Thiên Chúa là Đ?ng Toàn N?ng th́ sao? L?y cái ǵ ?? ch?ng minh? N?u Thiên Chúa không tr? n?i b?n c?ng s?n th́ có ǵ ?áng tin? Ch?ng l? Đ?ng T?i Cao không ?? quy?n phép bu?c t?i x?o quy?t n?y ph?i cho tôi quy?n Thánh Kinh hay sao? >Mu?n bi?t có th?t hay không th́ ph?i th? là cách t?t h?n h?t. T? hôm ?ó tôi ?ă b?t ??u c?u xin nh? th? n?y: “Kính l?y Thiên Chúa, n?u Ngài hi?n h?u và toàn n?ng, xin ban cho con m?t quy?n Thánh Kinh trong nhà tù c?ng s?n n?y.” Th?t v?y n?u Thiên Chúa có th?t và toàn n?ng th́ sá ǵ m?y th?ng Vi?t C?ng láo toét. Tôi cung kính dâng l?i kh?n c?u c?a ḿnh m?i ngày hai l?n vào bu?i sáng th?c d?y và bu?i t?i tr??c khi ng?. >Cùng th?i gian ?ó, có m?t tên ??i tá ??n th?m v?n tôi su?t m?t tu?n v? các v?n ?? xă h?i, thông tin báo chí, v?n hóa v?n ngh? c?a Mi?n Nam. H?n ba hoa khoác lác v? v?n ?? t? do tín ng??ng ? mi?n B?c r?i khoe v? các n?i th? t? hi?n ?ang có t?i Hà N?i. Tôi h?i móc m?t chuy?n: >Th?a ông, m?c dù tôi không ???c ra ngoài ?? th?y cu?c s?ng xă h?i ? mi?n B?c n?y, nh?ng tôi ?oán là v?n ?? t? do tín ng??ng nh? ông nói ch?c không có. V́ tôi nghe phía bên ngoài t??ng rào có ti?ng dân chúng ?i l?i sinh s?ng quanh ?ây r?t nhi?u. Mà ?a s? ng??i Vi?t Nam theo ??o Ph?t. Có dân ?t ph?i có chùa. Có chùa ?t ph?i có chuông. Có chuông th́ tôi ph?i nghe. Nh?ng m?y tháng nay tôi ch?ng bao gi? nghe ti?ng chuông chùa c?, ch? nghe toàn là ti?ng k?ng thôi. T?i sao v?y? >H?n tr? l?i “Anh nh?m r?i! Chùa ? ngoài n?y không dùng chuông mà gơ k?ng anh ?!” >Bi?t là h?n ph?a nh?ng tôi không có c? nào ?? b? h?n. Tuy v?y, sau m?t tu?n th?m v?n xong h?n h?i m?t câu: “Anh có nguy?n v?ng ǵ không? Tôi có th? giúp anh ???c ǵ không?” Tôi tr? l?i: “D? có, tôi mu?n có m?t quy?n Thánh Kinh ?? ??c.” >H?n giăy nh? ??a ph?i vôi: “Ô ô ô ô... cái... cái... cái ?ó th́ không ???c! V́ chúng tôi không tin, không cho phép, và c?ng ch?ng ?ào ?âu ra ?? có cho anh.” >“Ông nói các ông không tin, và không cho phép; tôi tin ông nói ?úng. Nh?ng v? vi?c ông nói là không có ?? cho, th́ tôi ngh? là ông nói d?i ??y.” >“Sao... sao anh l?i dám ngh? là tôi nói d?i? Anh bi?t cái... cái... cái ǵ ? ngoài n?y? Anh l?y lư do nào nào?” >“Th?a ông, m?i h?i năy ông khoe c?nh ph? Hàng Da g?n C?a Nam v?n c̣n nhà th? Tin Lành, v?n có m?c s?, và tín ?? v?n ???c ?i nhà th? d? l?. Có ph?i v?y không ?? Th? mà ông nói là không ?ào ?âu ra Thánh Kinh. Ch?ng nhà th? Tin Lành nào mà không có s?n Thánh Kinh c?. N?u nhà th? ?y có th?t, ông c? ??n xin m?t quy?n là h? bi?u ông ngay.” >“Tôi ?ă nói là không ???c.” >“V́ ông h?i nguy?n v?ng c?a tôi th́ tôi th?t ḷng nói r?ng ?ó là th? tôi c?n. Ch? có bao gi? các ông theo nguy?n v?ng c?a tôi tr? t? do cho tôi tr? v? Mi?n Nam ?âu!” >“Anh ??ng ?̣i h?i nh?ng ǵ mà tôi không th? giúp.” >“V?y xin c?m ?n ông ?ă quan tâm.” >Ngày tháng d?n trôi, thêm nhi?u s? quan tù binh m?i ???c ??a t?i. Nghe ?âu ?ă lên t?i g?n tám ch?c m?ng. R?i chúng tôi b? chuy?n ?i quân lao B?t B?t vào ngày 5 tháng 8, 1971. M?y ngày li?n tr?i m?a nh? trút n??c. Bên ngoài n??c m?a x?i x? mà trong xà lim chúng tôi khát khan c? c?. Cai tù gi?i thích: M?a nhi?u quá than ?á ??t h?t ch?a ?un n??c sôi ???c. Nh?ng ngày ?ó mi?n B?c b? m?t tr?n l?t kinh hoàng. Trong các xà lim vùng trung du B?t B?t chúng tôi ch?ng bi?t chút tin t?c ǵ bên ngoài. Su?t ngày quanh qu?n trong xà lim nh? xíu hôi hám ??y r?p, tôi càng ??c ao ph?i chi ḿnh có ???c quy?n Thánh Kinh. >M?t hôm nh́n ra k? c?a s? tôi th?y m?t ng??i tù m?i t?i, cao ráo, ?i?n trai, v?a ???c t?m m?a ?ang ph?i b? qu?n áo ??t trên dây ngoài tr?i m?a. Anh n?y b? giam ? m?t xà lim cùng khu v?i tôi. Vài ngày sau ???c bi?t ?ó là ??i úy Long c?a phi ?oàn khu tr?c A1 ? Pleiku b? b?n r?t và b? b?t. H?i th?m t́nh h́nh quê nhà và quân ta th́ ch? toàn là tin không vui. Sau ?ó l?i có thêm m?t c?u chu?n úy th?y quân l?c chi?n tên Hoàng b? b?t ? m?t tr?n phía tây Qu?ng Tr? ???c ??a ra giam chung dăy. Anh chàng n?y tr? m?ng, c? xin cai tù cho ???c ? chung v?i ng??i khác v́ quá s? ma. >Mùa thu B?t B?t tr?i se l?nh, lá cây tr?u bên ngoài ?ă chuy?n màu vàng t??i. Gió ??a lá rung lung linh xanh vàng. Dăy hoa m??i gi? n? bông ?? tím. Ôi dâng tràn n?i nh? quân tr??ng. Ôi Nha Trang! Nh?ng ngày tháng t?p t?nh ??i lính. Th?i hoa m?ng c?a ??i sinh viên s? quan. Nay ch? c̣n là d? văng. M?y th?ng khóa sáu l?m ‘e’ có c̣n nh? t?i ??a b?n... ?ang c?n kh?n kh? ch?n ngàn d?m xa? Gi?a khuya nghe ti?ng v?c kêu s??ng, ng? nh? ti?ng h?i âu trong ?êm ?ng chi?n. B?n bè n?m x?a m?i th?ng m?i tính n?t. Gi? xa r?i nh? l?i th?y th??ng. ??c sao có ngày g?p l?i, xóa h?t nh?ng hi?m t? b?t ḥa, ?? th?y h?nh phúc c̣n có ??ng ??i và quê h??ng! >N?i nh? khung tr?i c? nung n?u trong ḷng. Bi?t bao nhiêu là k? ni?m vui bu?n ??i bay b?ng. Các tù binh ? khác pḥng t́m cách nói chuy?n truy?n tin cho nhau toàn b?ng cách ra d?u. Tôi nh? l?i m?t k? ni?m không th? nào quên. Kho?ng ??u n?m 1969 khi quân M? ?ang rút kh?i Khe Sanh th́ chúng tôi c?ng chuyên ch? m?i th? c?a SOB Khe Sanh v? Mai L?c. Sau ?ó ch? vài toán khác v? Cam L?. Tôi bay hoa tiêu phó cho Đ?i úy An, flight leader. Chi?c s? 2 do ??i úy Vinh lái. Lúc b?y gi? h? th?ng radio c?a các chi?c H-34 r?t hay tr?c tr?c. Anh An g?i máy b?o anh Vinh sau khi b? hàng xu?ng Cam L? th́ bay v? Đông Hà ?? x?ng, chúng tôi ?i tr??c; bên kia tr? l?i nghe hi?u. Nh?ng chúng tôi t?i Đông Hà ?? x?ng xong ch? măi ch?ng th?y chi?c s? 2 ?âu c?. Anh An bèn g?i: >- Vinh ?i, mày nghe tao không? >- Tao nghe ?ây. >- T?i sao mày không ?i ?? x?ng? >- Tao ?ang ? Cam L? ?ây! >- Tao h?i... t?i... sao... mày không ?i ?? x?ng? >- Th́ tao ?ang ? Cam L? ?ây! >Anh An ?iên ti?t lên: >- Cam... cam... cái con... bú zù! >- OK! OK! >Lúc ?ó tôi ch?u h?t n?i ôm b?ng c??i mu?n s?c luôn. >Trong m?t tháng b? bu?c ph?i h?c chính tr? và ???c phép t? do phát bi?u ư ki?n, tôi và ??i úy Tâm c?a s? ?oàn I thay nhau quay tên th??ng úy giáo viên làm h?n c?ng c? h?ng. Lúc c̣n b? th?m v?n ? Hà n?i, tôi hiên ngang tuyên b? v?i l? ?n c??p r?ng tôi thà làm th?ng lính quèn mi?n Nam ch? không thèm làm ch? t?ch mi?n B?c. T?i sao h?? ? mi?n Nam chúng tôi có t? do h?nh phúc, no ??, và ít ph?i nghe nói d?i. Bây gi? sau khi h?t ??t h?c chính tr?, chúng lôi tôi ra s? v? không ti?c l?i. Nào là “ch? ?áng làm giun d?, ng??i ta m?c bí t?t, mang giày vào, zi... zi... zi d??i chân cho bơ ghét!” >Chúa Nh?t 16 tháng T?, 1972, tám m??i hai s? quan tù binh c?a c? tr?i b? d?n lên m?t ?oàn xe môlôtôva ph? b?t kín mít c?t ??y cành lá ng?y trang. Đoàn xe chuy?n bánh ?i ?âu không bi?t. Các b?n ? bên dăy ?ám ?ông b? d?n ng?i ch?t nh? h?p cá ṃi. V́ b? cho là b??ng b?nh và có t? t??ng ph?n ??ng nguy hi?m, nên tôi và ??i úy Tâm, t? lâu nay v?n ? bên dăy xà lim, “b?” cho ng?i m?t xe riêng ?i v?i nhà b?p h?u c?n, có gh? ??u ng?i ?àng hoàng th?t là r?ng răi tho?i mái. D? nhiên m?t tay c?a m?i ??a b? c̣ng vào khung xe. >Đoàn xe ?ang ch?y qua th? tr?n S?n Tây th́ con gà mái nh?t trong bu (l?ng) treo d??i g?m xe h?u c?n c?a tôi x?ng r?t xu?ng ???ng ch?y tu?t vào sâu trong xóm nhà. C? ?oàn xe d?ng l?i ?? ?ám cai tù r??t b?t con gà cho b?ng ???c. Kho?ng 20 phút sau, chúng tóm ???c con gà, nh?t vào bu c?n th?n, r?i ?oàn xe l?i l?n bánh. >V?a ??n ven Hà N?i sát V??n Bách Th?o, ti?ng súng pḥng không n? vang, c̣i h? báo ??ng máy bay M?. Dân ch?y tán lo?n t́m h? tr?n bom. Đoàn xe t?p vào l? ???ng ??u d??i các tán lá lim xà c?. Lính áp t?i ??ng xu?ng ???ng, nh?ng ?oàn tù ???c l?nh ng?i yên trên xe ?? không ng??i dân nào ???c bi?t ?ó là ?oàn xe ch? tù binh chuy?n tr?i. Có ti?ng h?a ti?n Sam bay lên vèo vèo, ti?ng ??i bác pḥng không n? ran kh?p n?i. Nh́n lên khung tr?i, ?oàn tù binh sung s??ng th?y 6 chi?c F4 c?a các b?n ḿnh tung hoành nh? ch? không ng??i. Xong r?i l?i c̣n l?c cánh l?t b?ng ch?c quê tr??c khi bay ?i. >Ti?ng c̣i h? báo yên vang lên, ?oàn xe ti?p t?c lên ???ng qua c?u Long Biên. Kho?ng 20 phút sau th́ t?i khu v?c b? ?ánh bom ? kho x?ng chi?n l??c Gia Lâm. Tôi quan sát c?nh b? bom tàn phá: ch?ng có chi?c xe nào dù ??u trong băi hay di chuy?n ngoài l? mà c̣n nguyên v?n. T?t c? ??u b? trúng bom, ho?c phi ??n ho?c ??n 20 ly. Tôi nh́n xem và ghi nh?n vào kư ?c t?t c? các h́nh ?nh ḿnh th?y ???c nh?ng ít khi suy ngh? ǵ v? kinh nghi?m ?ó, ch? khoái chí nh́n “k? gian m?c n?n.” >Đoàn xe ?i qua B?c Ninh r?i B?c Giang, nghe ?ài nói d?i Vi?t Nam khoác lác ?ă h? ???c 16 máy bay M?. Ô hô! Chính m?t chúng tôi th?y ch?ng có chi?c nào b? r?i c?. Lén nh́n m?y tr? cây s?, tôi bi?t ḿnh ?ang b? ??a lên phía L?ng S?n. D?c ???ng có c?nh t??ng r?t l?: C? m?t kho?ng xa xa l?i th?y m?t nhóm vài ch?c cô gái ng?i trên b? d?c l? ???ng thành hai ho?c ba hàng ngang, cùng h??ng v? m?t phía. T?t c? ??u m?c y ph?c ?en, ??u chít kh?n m? qu? c?ng ?en. Tôi ṭ ṃ h?i tên lính áp t?i, ch? ???c nó cho bi?t ?ó là ng??i Nùng. C̣n t?i sao ra ngoài ???ng ng?i nh? th? th́ nó gi? kín, làm nh? chuy?n bí m?t quân s? không b?ng. Sau n?y ??c sách m?i bi?t ?ó là ngày h?i c?a ng??i Nùng. Các cô ra ngoài ng?i hát ḥ ??i ?áp. >Đang khi lên ?èo L?ng S?n th́ chi?c xe h?u c?n tôi ?ang ng?i, ch?y sau chót, b?ng h? h?p s?. Nhóm xe ?i tr??c v?n ti?p t?c hành tŕnh. Xe chúng tôi b? b? l?i ch? c?u vi?n. Có m?t chi?c xe quân s? nh? ki?u xe jeep ch?y ??n c?ng d?ng l?i. Hai tên tài x? h́ h?c giúp nhau s?a ch?a. Tên thi?u tá ng?i xe nh?, trong lúc ch? ??i, ?i ?i l?i l?i tay c?m m?t radio transistor, m?c dù h?n m? âm l??ng l?n h?t c? nghe oang oang c? khu r?ng mà v?n ??a lên g?n tai ?? nghe, th?t ra h?n mu?n khoe cái ?ài ??t ti?n! B?n tin chi?u t?i hôm ?ó khoe o?ng o?ng r?ng c? máu c?a ??ch ?ă tung bay trên nóc ch? th? xă An L?c. C?nh r?ng trên ?èo trong bu?i chi?u tà ?ă bu?n hiu h?t; b?n tin càng làm ng??i tù bu?n thêm. Đă th?t th? Dakto, c?n c? Carol ? Qu?ng Tr? ??u hàng. Quân thù ?ang bao vây Ái T?, Hôm nay t?i phiên B́nh Long! Bao gi?? Đ?n bao gi? quân ta m?i ph?n công? >Xe s?a xong kh?c kh?c ch?y trong bóng ?êm. Tôi nghe cô ??n và bu?n vô h?n. Ch?ng ph?i v́ s? ph?n ḿnh, nh?ng v́ nh?ng tr?n ?ánh mà quân ta th?t th?. Trong ?êm ?en m?t mùng, tôi ch?ng bi?t xe ch?y ?i ?âu. Đă qua kh?i L?ng S?n và Đ?ng Đ?ng t? lâu r?i. Kho?ng khuya, xe r?i qu?c l? r? vào ???ng nhánh. Ch?a th?y con ???ng lót ?á nào nh?i xóc ??n nh? v?y. H?n n?a gi? sau m?i t?i n?i. Tay ôm bó chi?u, tay xách thùng k?m làm bô ?i c?u, b??c th?p b??c cao theo ánh ?èn pin loang loáng d?n ???ng b??c vào m?t nhà ?á t?i thui, qua m?t kho?ng sân nh? lá khô ph? ng?p m?t cá, tôi b? ??a vào m?t xà lim nh?, r?i c?a ?óng l?i t?i ?en. Ṃ m?m tr?i ???c chi?c chi?u, tôi l?n ra ng? mê m?t. >Tr?i tù binh Đông Khê, huy?n Th?ch An, t?nh Cao B?ng, n?m g?n trong m?t h?m núi h?p gi?a hai vách núi ?á có cây c? th? m?c ??y. C?nh ?ă hoang vu, ti?ng chim l? kêu vang v?ng trong h?m núi th?y càng hoang dă thêm. Sáng ???c ra ngoài r?a m?t, tôi quan sát khu xà lim ḿnh ?. Đó là m?t ṭa nhà xây b?ng ?á t?ng, vách d?y n?a th??c. Trong nhà có 8 cái xà lim nh? bi?t l?p v?i nhau, vách nào c?ng d?y n?a th??c. C?a xà lim th́ làm b?ng g? cây nghi?n v?a n?ng v?a r?n nh? ?á. Đ?n gi? c?m tr?a, th?y m?y b?n làm b?p b?ng ph?n c?m t?i, tôi th?y yên ḷng. Nh? v?y chúng tôi v?n c̣n ? chung m?t tr?i. H? th?y l?i tôi, nét m?ng r? hi?n rơ trên m?t. Đây ?úng là vùng ??t ??c. R?n rít ḅ lung tung. Con rít nào c?ng dài h?n gang tay ch?y nhanh nh? bi?n. >Các b?n trong ?ám ?ông ph?i ?i d?n v? sinh nh? c? cho khu tr?i b? tr?ng t? lâu n?y. Trên vách cḥi canh có ?úc s? b?ng xi m?ng ghi n?m xây tr?i là 1969. B? náo ??ng, l? rít ch?y tán lo?n, quân ta s?n lùng b?t n??ng ?n làm thu?c. Tôi và anh Tâm b? nh?t riêng không cho ti?p xúc v?i ai. Bu?n v́ ch?ng có vi?c ǵ làm, chúng tôi b?t ki?n b? th? vào l??i nh?n nh?n ?? xem nh?ng tr?n ‘ki?n ?en ??i chi?n nh?n nh?n tinh.’ Th?i gian ? ?ó, ngày ?êm tôi v?n kiên nh?n c?u xin Thiên Chúa m?t quy?n Thánh Kinh. Ngh? r?ng ḿnh s? không s?ng lâu v́ t?i Vi?t C?ng ?ă d?a ?em ra x? t? v́ “t? t??ng lúc nào c?ng ph?n ??ng!” Tôi r?t c?n bi?t con ???ng gi?i thoát. >Ch? m?t tháng sau, chúng tôi l?i ???c l?nh lên xe chuy?n tr?i. L?n n?y v? ? t?m t?i c? thành L?ng S?n. H? có c̣i báo ??ng ph?i ch?y xu?ng h?m tránh bom. ? có m?t tu?n mà ngày nào c?ng ph?i ch?y vài l?n. Tên ??i tá th?m v?n tôi su?t m?t tu?n vào n?m tr??c l?i xu?t hi?n và g?i tôi lên làm vi?c ti?p. L?n n?y h?n nói rơ là tôi không c̣n ???c phép căi lư; ch? ???c ch?n m?t trong hai ?i?u ki?n: M?t là hàng ph?c và c?ng tác tuyên truy?n cho chúng, hai là r?c x??ng; tôi có m?t ?êm ?? suy ngh?. Tôi nói v?i h?n r?ng tôi không c?n suy ngh? ǵ h?t. Tôi ch?p nh?n r?c x??ng. H?n th? dài và nói: Thôi, th? là h?t. R?i leo lên môtô ba bánh tr? v? Hà N?i. >Ngày 19 tháng 5, 1972, chúng tôi ???c chuy?n ?i ng??c lên Th?t Khê. T?t c? vào ? t?m trong m?t nhà kho h?p tác xă nông nghi?p. L?n ??u tiên ???c ? chung v?i anh em th?t là vui. Ngày hôm sau thêm vài ch?c m?ng b? b?t ? tr?n Đông Hà Ái T? ???c ??a t?i nh?p chung v?i chúng tôi. Thôi th́ ?? th? chuy?n k? c??i ra n??c m?t v́ ?ám cán binh Vi?t C?ng tr? tu?i ngây ngô d?t nát l?i hay nói phét. Tôi ???c tho?i mái nói chuy?n v?i Khánh, On, và anh Long. >Ngày vui không lâu, sau 12 ngày ? chung, chúng tôi b? chuy?n t?i 1 tr?i m?i c?t b?ng cây v?u, mái l?p b?ng gi?y d?u liên xô, n?m trên m?t s??n ??i sát bên sông K? Cùng. Tôi l?i b? nh?t riêng và c?m không ???c ti?p xúc v?i ai c?. Các d?u hi?u b?i xu?i ?ă manh nha t?i c? thành L?ng S?n bây gi? thêm tr?m tr?ng. Nhi?u ngày tôi không b??c ?i ???c. Nh?ng b?p th?t không có chút s?c l?c nào ?? làm theo l?nh c?a b? năo. T́nh h́nh c? kéo dài nh? v?y. Trong lúc ?y, nh?ng anh em b? b?t ? các m?t tr?n Tây Nguyên và Qu?ng Tr? l?i ti?p t?c ???c ??a t?i. Nhân s? c?a tr?i s? quan tù binh lúc n?y h́nh nh? là 238 ng??i. Tôi và anh Tâm v?n ti?p t?c b? cách ly. Mùa ?ông, Hà n?i và H?i Pḥng b? B-52 ?ánh cho t?i t?. M?y c?u cán hung h?ng ngày nào t? Hà n?i ch?y lên tr?i m?t mày thi?u năo th?t s?c. >Ng??i tr?i tr??ng m?i ??i t?i có n??c da ng?m ?en và ?i xem xét kh?p n?i. Ông ta vào th?m tôi và h?i t́nh h́nh s?c kh?e. Tôi ngh? b?ng, m?y th?ng cha n?y khéo v? v?t, tr??c khi xu?ng g?p tôi ch?c h?n ?ă nghiên c?u k? h? s? v? tôi r?i ch? l?. Tuy nhiên, tôi v?n gi? thái ?? r?t l?ch s? c?a ng??i v?n minh. Ông ta b?o r?ng vi?c không ch?a b?nh b?i xu?i cho tôi là sai. Ông s? ra l?nh cho y tá ph?i ch?m sóc tôi và cho phép tôi ???c ?i d?o quanh tr?i và xu?ng sông K? Cùng b?i l?i ?? ph?c h?i gân c?t. Tôi h?i l?y làm l? v?i thái ?? thân thi?n n?y. >T?t n?m 1973 ???c t? ch?c t?ng b?ng l?m, v́ hi?p ??nh Paris ch?m d?t chi?n tranh ?ă kư k?t. Tù binh hai bên s? ???c trao tr? cho nhau. M?i bu?i sáng trong s??ng s?m, tôi ng?m nh?ng cành hoa m? tr?ng mu?t m? m? trong s??ng trên b?n làng phía tri?n ??i ??i di?n bên kia m?y kho?ng ru?ng; nh? vô cùng nh?ng ?óa mai vàng và không khí r?n ràng c?a mùa xuân ??t t? do. Nghe nói ḥa b́nh ??y, nh?ng v?n c̣n thân cá ch?u chim l?ng, vui làm sao ???c. >Tôi b? g?i ?i làm vi?c, lên g?p m?t ng??i có nét m?t d? m?n c? tr?c tu?i tôi. Anh ta nói r?ng anh ch?ng ph?i là cán b? th?m v?n. Anh là ??ng viên và là m?t nhà v?n. B? c?a anh là m?c s? t?i H?i Thánh Tin Lành Hà n?i. T?ng c?c chính tr? quân ??i g?i anh lên ?? thuy?t ph?c tôi ??ng ch?ng ??i n?a. Theo l?i anh nói, “h? ngh? r?ng con c?a m?c s? ch?c d? thuy?t ph?c con m?t m?c s? khác.” Tr??c khi ra v? anh h?i tôi có c?n ǵ không. Tôi nói tôi ch? c?n m?t quy?n Kinh Thánh. Anh e ng?i ra m?t và nói r?ng “Cái ?ó ch?c không ???c ?âu, khó l?m! Nh?ng tôi s? chuy?n l?i yêu c?u c?a anh cho h?. Bi?t ?âu!” >H?n tu?n sau t?t c? chúng tôi ???c chuy?n v? mi?n xuôi. C?nh bom ??n tàn phá th?t là kinh kh?ng. T? B?c Ninh xu?ng t?i Gia Lâm ch? c̣n là b́nh ??a! Chúng tôi b? chia ra làm hai nhóm. Nhóm H? Lào ? t?m t?i làng Thanh Th?y c?nh chùa Phú Th?, huy?n Th?ch Th?t, Hà Đông. Nhóm b? b?t trong n?i ??a t?m trú bên làng Đ?i Đ?ng cách Thanh Th?y kho?ng 2 cây s?. C? hai làng ??u n?m bên b? sông Tích. Tôi ?i xem xét khu chùa, nh́n c?nh v?t chung quanh, quan sát t?m bia ?á ??c ch? nho n?m nghiêng nghiêng ? c?ng chùa. Nh?ng h́nh ?nh, c?nh v?t n?y tôi ?ă th?y rơ ràng trong m?t gi?c ng? tr?a hè ? Th?t Khê, k? c? ??a danh Phú Th?. Tôi c̣n nh? nh? in l?i ng??i h??ng d?n trong gi?c chiêm bao r?ng khu v?c n?y ???c xây vào ??i vua Lê Cung Tôn. Cái tên l? ho?c, ch?a bao gi? th?y trong s? kư. Tôi m??n b? Đ?i Vi?t S? Kư ?? tra th́ qu? th?t có ông vua n?y vào th?i Lê m?t, ch? làm vua ???c vài tháng. Tôi suy ngh? r?t nhi?u nh?ng không t́m ra l?i gi?i ?áp. >? ???c vài tu?n, tôi b? g?i lên g?p tr?i tr??ng làm vi?c. Vào trong nhà, ông không có v? thân thi?n nh? m?i l?n. Ông h?i v? t́nh h́nh trong tr?i. Tôi nh́n quanh ch?a tr? l?i, ch?t th?y trên nóc t? chè m?t quy?n Thánh Kinh m?i tinh. Tôi không tr? l?i câu ông h?i mà h?i ng??c l?i: “Quy?n Thánh Kinh ?ó c?a tôi ph?i không?” Ông tr? l?i: “Đúng v?y! T?ng c?c chính tr? quân ??i nhân dân g?i xu?ng t?ng anh.” À th́ ra g?i tôi làm vi?c là v́ v? n?y. >“M?c dù l?nh trên b?o ??a cho anh. Nh?ng n?u anh ch?u tuân theo hai ?i?u ki?n th́ anh m?i ???c nh?n. Th? nh?t, anh không ???c gi?ng ??o. Th? hai, anh không ???c ??c to!” >“Vâng, tôi ch?p nh?n c? hai ?i?u ki?n ?y.” >Ôi, quy?n Thánh Kinh trong ??c m? bây gi? ?ă n?m trong tay tôi. Tôi ???c t? do gi? và xem tùy ư. Có l? ?ây là l?n ??u tiên trong l?ch s? ??ng c?ng s?n Vi?t Nam có chuy?n n?y x?y ra. Đúng là Thiên Chúa mà nhi?u ng??i g?i là ông Tr?i, qu? ?ang hi?n h?u, và Ngài ?úng là toàn n?ng. Con t? ?n Ngài. >C?m quy?n Thánh Kinh v? lán ?, m?i ng??i ??u tr? m?t ng?c nhiên. Tôi th?m ngh?: “???c quy?n Thánh Kinh th?t là quư nh?ng h?i vô duyên. Ch? m?y hôm n?a là ???c trao tr? v? Nam r?i, quy?n n?y ch? ích l?i ???c vài b?a.” C? tôi và m?i ng??i ??u ngh? r?ng có l? ?ây ch? là ?̣n tuyên truy?n c?a b?n Vi?t C?ng. Đ??c trao tr? mà không ?em v? th́ m?c t?i v?i Chúa, mà ?em v? th́ r?c r?i bi?t bao! >Không ai bi?t r?ng tôi s? ph?i ti?p t?c ? tù thêm 12 n?m n?a, và cái t?ng c?c chính tr? ?ó c?ng không ngh? r?ng h? s? nh?t tôi thêm m??i hai n?m n?a. (Cho t?i cu?i n?m 1978, khi tôi b? cái ?ói hành h? dai d?ng ? tr?i c?i t?o Nam Hà. M?t ?êm tôi n?m trách móc Chúa t?i sao Ngài ?? cho tôi b? ?ói nh? th? n?y, b?ng cu?n phim kư ?c v? con gà mái x?ng kh?i l?ng làm tŕ hoăn ?oàn xe ch? tù binh vào ngày 16 tháng 4, 1972, di?n ra rơ m?n m?t trong trí. Có ti?ng h?i r?t nh? nh? vang trong trí “N?u ngày ?y Ta không tháo cho con gà x?ng ra ngoài, tŕ hoăn ?oàn xe ?? c?u c? ?oàn kh?i b? máy bay b?n cháy, li?u ngày nay con c̣n s?ng sót ?? n?m ?ó trách móc Ta ch?ng?” M?t tu?n sau tôi b?ng “b?” ?i?u ??ng sang ??i n?u b?p m?i thành l?p). >Chuy?n ??i tù c?a tôi quá dài không th? k? h?t trong m?t bài vi?t ng?n. Sau khi không ???c trao tr? cho Vi?t Nam C?ng Ḥa, nhóm tù binh H? Lào chúng tôi b? ??a ng??c lên vùng trung du B?t B?t r?i Yên Bái. Tôi ti?p t?c b? nh?t riêng v́ dám t? ch?c tuy?t th?c và t?p h?p c? tr?i hát vang nh?ng bài quân hành ?? k? ni?m ngày quân l?c 19 tháng 6, 1973. Trong nh?ng ngày ph?i ?i r?ng ??n g?, ch?t n?a, ch?t ch?m, c?a hai n?m 73 và 74, bi?t bao kư ?c c?a th?i quân tr??ng, th?i du h?c các tr??ng bay ? M? cu?n cu?n kéo v? trong tâm kh?m. M?i ?êm nh́n th?y ?èn xóm nhà dân dài theo chân núi bên kia ru?ng, nh? sao hàng ?èn phi ??o c?a nh?ng chuy?n bay ?êm. >Nh́n ?àn chim bay phía ??nh núi xa, nh?c nh? nh?ng vùng tr?i quê h??ng tôi ?ă bay qua. Ôi quê h??ng ra sao bây gi?? Trên ??t B?c dong chân qua nh?ng mi?n ??t l?, ng??i x? ng??i dă man nghi?t ngă. B?n cáo ch?n l? nguyên h́nh tàn ??c, b? ?i, và man trá. Quy?n Thánh Kinh, cái gai trong m?t t?i coi tr?i, là ngu?n an ?i vô biên c?a ng??i tù binh trong nh?ng ngày gian kh?. >Kho?ng g?n cu?i n?m 1973, nhóm tù binh 7 ng??i chúng tôi b? cách ly kh?i ?ám ?ông; ngày nào ?i lao ??ng hái trà c?ng ph?i ?i ngang qua cái nhà c?a t?i ch? huy tr?i. Chúng tr??ng m?t t?m b?ng ?en gi?a sân, m?i ngày l?y ph?n tr?ng v? m?t tr?n ti?n quân c?a Ai c?p ?ánh Do thái. Đài phát thanh th́ o?ng o?ng hí h?ng t?ng gi? loan tin chi?n th?ng c?a Ai c?p. Đ??c ?âu vài b?a huênh hoang, b?ng cái b?ng ?en bi?n m?t, và b?n tin v? chi?n s? vùng Trung ?ông c?ng ??t ng?t im re. Ch?c là ‘phe ta’ thua to r?i! >M?t ngày Tháng Sáu 1974, chúng tôi ???c tin 4 anh trong ?ám ?ông ?ă v??t ng?c. Ôi! Vui chi k? xi?t, dù chúng tôi b? g̣ bó nhi?u h?n. T?i Vi?t C?ng g?i t?i Yên Bái m?t s? ?oàn t?p tr?n ?? lùng b?t cho b?ng ???c nh?ng ng??i tù binh ?ă b? tr?n. Ba tu?n trôi qua, bóng các anh v?n bi?t mù t?m cá, tôi h?ng chí làm bài th? “Ti?ng R?ng Xôn Xao” (v?i bút hi?u Phù Vân) t?ng các b?n ḿnh. Nói làm sao h?t n?i t? hào c?a các chi?n s? C?ng Ḥa hiên ngang b?t khu?t. Ni?m tin càng ngày càng v?ng trong gian lao, dù ngày v? quê h??ng v?n c̣n xa m? m?t. >T? ngày ???c tin Ph??c Long, r?i Ban Mê Thu?t th?t th?, tôi xem nh?ng l?i tiên tri trong Thánh Kinh C?u ??c và bi?t r?ng Mi?n Nam s? s?p ??, m?y tháng li?n n??c m?t khóc quê h??ng c? ràn r?a thâu canh. Ngày 11 tháng 4, 1975, tôi b? ??a v? t?m giam t?i nhà tù H?a Ḷ. Ngày 25 tháng 4 b? ??a tr? l?i Đông khê, Cao B?ng. Tr?i giam n?m x?a bây gi? tr? thành tr?i k? lu?t. Tôi g?p l?i 4 anh v??t ng?c ?ă b? b?t l?i và b? ??a lên ?ây tr?ng tr? t? nhi?u tháng tr??c. B?n ch?c th?ng Vi?t C?ng lo trông coi và hành h? ch? có 11 ng??i tù binh. Ôi! Bu?n không chi t? xi?t! R?i Sài G̣n th?t th?, ni?m hi v?ng lâu nay bám víu c?ng trôi xa. Tôi t??ng ch?ng ḷng ḿnh ?ă thành chai ?á. N??c m?t không c̣n ?? khóc. Quy?n Thánh Kinh b? t?ch thu v́ là tr?i k? lu?t. B? giam riêng m?t ḿnh ? ṭa nhà ?á trên ??u d?c, tôi ch? c̣n là cái xác không h?n. >Cu?i n?m 1975, chúng tôi ???c cho phép vi?t th? v? nhà l?n ??u tiên. Tôi quy?t ??nh không vi?t. Có l? gia ?́nh tôi ch?ng c̣n ai. C̣n v? tôi, n?u nàng ?ă ?i b??c n?a mà nh?n th? tôi ch? khi?n nàng thêm b? bàng. Thôi, tôi t? xem ḿnh nh? ?ă ch?t. Và tôi c?ng mu?n gia ?́nh tôi ??ng bi?t tin tôi c̣n s?ng. Tôi s? ? tù không có ngày ra. B?n Vi?t C?ng ?ă tuyên b? v?y. Báo tin tôi c̣n s?ng ch? làm ng??i thân ?au kh? thêm m?t l?n n?a, ích l?i ǵ! Nh?ng thi?u úy Ch?, ng??i b?n c?a x? v?i tôi, theo tôi n?n n? khuyên nh? su?t m?y ngày. Đ? làm v?a ḷng b?n, tôi vi?t qua quít m?t th? cho m? tôi, mà tôi ngh? s? ch?ng bao gi? t?i, v́ có l? m? và các em tôi ?ă ???c ??a ?i M? r?i. >Mùa Đông n?m ?y rét ch?a t?ng th?y. Ban ngày nhi?t ?? trung b́nh là 2 ?? C. Ban ?êm 5, 6 ?? âm. V?n ph?i lao ??ng, c?a g?, ??n c?i, ??p ?á, ??p ???ng. B?ng lúc nào c?ng ?ói, cái ?ói tri?n miên hành h? không nguôi. N?u không có băi c? h?c âu làm thu?c, có l? t?t c? chúng tôi ?ă g?c ngă v́ b?nh th?p kh?p s?ng ??u g?i. Rau d?p cá m?c hoang tr? thành ngu?n l??ng th?c c?u ?ói ch? y?u c?a chúng tôi. C? ǵ x?c ???c là b?t. Tôi l?i v?n d?ng trí năo làm m?t bài th? t?a ?? là Mùa Đông Th?ch An; thu?c n?m ḷng ch? không bao gi? ngu d?i vi?t ra gi?y. >Kho?ng ba tháng sau, nh?m Mùa Xuân, m?t bu?i tr?a r?t b?t ng?, th?ng cai tù tên là Ṭng ?em ??a cho tôi th? nhà g?i ra, th?t d?y. Tôi r?t b́nh th?n m? th? ra xem. Trong th? có r?t nhi?u ?nh ch?p. T?m h́nh màu n?m trên cùng là ?nh hai ??a con gái c?a tôi kho?ng 4, 5 tu?i. Ôi! chúng xinh ??p và d? th??ng làm sao. Tôi ch?t ̣a khóc không th? nào ng?ng. Bao nhiêu n??c m?t và n?i ḷng th??ng nh? b? ?è nén t? lâu ??y ng?p trong linh h?n, nay tràn ra nh? n??c v? b?. M?t ḿnh gi?a xà lim v?ng l?ng, tôi nghe ti?ng khóc hu hu c?a ḿnh tr?n l?n ti?ng n?c. Khi th?y l?i h́nh ?nh c?a nh?ng ng??i thân yêu nh?t, m?i c?m xúc b?ng b?ng s?ng d?y, d?t dào... T?ng l?i th? yêu th??ng c?a v? làm tôi quá h?i h?n v́ ?ă nghi ng? ḷng chung th?y c?a nàng. Ôi em! Ôi hai con! Vâng, s? có ngày... s? có ngày tôi ???c g?p l?i ng??i x?a. >Tháng 6 n?m 1976, tôi ???c tr? l?i quy?n Thánh Kinh, ???c ra kh?i tr?i k? lu?t và b? ??a ?i tr?i S?n La vùng Tây B?c. Ch?ng ph?i v́ chúng tôi ?ă măn h?n, nh?ng v́ b?n Vi?t C?ng dùng tr?i Đông Khê ?? tr?ng tr? nh?ng ng??i chiêu h?i b? chúng tóm l?i ???c. ? S?n La lao ??ng qu?n qu?t hai n?m r??i, l?i kh?p các cánh r?ng c?a b?n M??ng Th?i, r?i v? tr?i Ba Sao Nam Hà ? ba n?m r??i n?a. Sau ?ó chuy?n v? tr?i Z30C Hàm Tân thêm hai n?m 7 tháng. Su?t th?i gian ?y, tôi ???c báo tr??c trong nh?ng gi?c m? ?? th? chuy?n s? x?y ra, th́ ??u di?n ra y nh? tôi ?ă thu?t l?i cho các b?n cùng pḥng. Trong g?n 14 n?m trôi n?i gian truân và c? sau n?y, bàn tay b?o v? và ǵn gi? c?a Thiên Chúa v?n theo tôi không bao gi? r?i xa. Ôi, Thiên Chúa ??y yêu th??ng ?ă ?oái ??n m?t con chiên gh? b??ng b?nh. >Không món quà nào trong th?i kh? ?au quư h?n món quà quy?n phép giúp tôi bi?t ḿnh luôn ???c b?o h?, ???c ch? d?n cho bi?t con ???ng chân lư. Suy g?m v? nh?ng ngày gian kh? ?ó, tôi luôn bi?t ?n Đ?ng ?ă che ch? b?o v? tôi, th?m chí m?t cái tát c?ng ?ă không x?y ra, m?c dù tôi là ng??i tù b? b?n Vi?t C?ng ghét nh?t tr?i. Có l? tôi là ng??i duy nh?t thu?c khóa 65 Không Quân Vi?t Nam C?ng Ḥa ?ă tr?i qua nh?ng kinh nghi?m nh? ?ă k?. Có ng??i b?n nh? v?y k? c?ng “hănh ri?n” l?m ch?, ph?i không các b?n! > >Chung T? B?u > >Ti?ng R?ng Xôn Xao > >(Bài th? ?o?t gi?i nh?t k? thi th? 1994, C?ng ??ng Vi?t Nam, California) > > > >Tr?i hè tháng Sáu th?t oi >??i tù Yên Bái bu?n ch?m trôi >Nh? hôm nào ḿnh g?p nhau ... tay chào m?t h?i >Có ǵ, có ǵ l? không? Ngày v? quê sao c? xa v?i. > >Tin vui! Ô ḱa tin vui! >B?n ta ?ă v??t ng?c r?i >R?ng sâu dong ru?i h??ng tr?i t? do! > >Gi?t l? m?ng r?i trong bát c?m ngô >Thao th?c âu lo tr?n tr?c gi?c ng? >Ôi chim ?ă x? l?ng: gi?c m? ta h?ng ?p ?, >Th??ng b?n b? v? m?a l? ?êm r?ng >M?ng các anh bu?i sáng mù s??ng >Th?c gi?c nh́n nhau c??i: ?âu vách k?m gai, ?âu rào n?a nh?n?! > >R?ng ?i, r?ng ?i! C? khua ngàn lá ??ng, >Che kín b?n tôi t?ng b??c ru?i dong. >Su?i ?i xin c? tuôn ḍng >B?n tôi ?ón u?ng mát ḷng ???ng xa. >Xin b́nh yên tr?i tràn ??t l? >Cây trái lành ti?n l?i b?n tôi qua. > >?oán b??c b?n ?i khi tr?i n?i gió >Hôm nay ?âu ch?ng Ngh?a L?, >Mai v??t sông ?à thác d?. >Ôi ???ng dài vi?n x? >Bi?t b?n ?i h??ng nào? >S?n La, S?m N?a? Tu?n Giáo, Lai Châu? > >B?n ?i bây gi? b?n tôi ?i ?âu >Nghe nh? r?ng ?ang lên ti?ng k? >T? truông n?a m?t mùng sang hàng cây ??ng l? >Xôn xao xôn xao chuy?n chi?n s? anh hùng >Chúng ta ng??i Vi?t T? Do, ôi ni?m hănh di?n chung >Ng?o ngh? c??i l? ch?n s?c lùng tru tréo. > >?em dă man b?o tàn, chúng t??ng ḿnh ph?i ru?t m?m gan héo, >Ni?m v?i theo ... ḷng nh?t chí s?n. >Chúng ?âu bi?t r?ng Chi?n S? C?ng Hoà măi măi v??n lên, >?? cơi s?ng: T? Do luôn v?ng b?n chân lư. > >Dơi b??c b?n ?i nay ?âu ?ă ch?ng biên gi?i. >T?t c? yêu th??ng xin nh?n g?i. >Ng??i c̣n ?ây ngây ng?t n?i t? hào. >T?ng ngày, t?ng ?êm b?n ?i, >M?i l?n r?ng lên ti?ng xôn xao.... > > Phù Vân, Yên Bái 1974 > Nhu Chuy?n Không Tu?ng >Monday, August 22, 2005 > > Thu 1959

HL Chung T? B?u


Home


Notice: Undefined index: URL in F:\www\saigonline\halao\MainIndex\iFileIndex.php on line 8

Notice: Undefined index: HTTP_REFERER in F:\www\saigonline\halao\MainIndex\iFileIndex.php on line 10