Vi®t Chµt

Bùi Thanh Liêm

BÕn bè g÷i anh là "Vi®t Chµt". Cái tên di­n tä mµt cách xúc tích dung mÕo cüa anh, cái tên phän ánh sñ th§t, mµt sñ th§t phü phàng, b·i vì mµt bên m¡t trái cüa anh có mµt l¾p màng möng bao phü, sß½ng khói l¶ m¶. Vì nguyên c¾ gì? do b¦m sinh hay do tai nÕn gây ra? Không ai biªt ðßþc. BÕn bè quanh anh cÑ g÷i anh là Vi®t Chµt. G÷i mãi quen mi®ng, và t× ðó cái tên này g¡n li«n v¾i anh. Th§m chí, m²i khi anh g÷i ði®n thoÕi, nªu bên kia ð¥u dây có höi "Vi®t nào?" thì anh s¨ tñ xßng: "Vi®t chµt".

Nªu chï k¬ lÕi cho các bÕn nghe cái ông bÕn tên Vi®t này cüa tôi, v¾i cái bi®t danh tä lÕi ð£c ði¬m trên c½ th¬ thì chä có gì ðáng nói. B·i vì trên ð¶i này có thiªu gì ng߶i mang tr߶ng hþp tß½ng tñ, thí dø nhß: Hai ph® (tä cái bøng ph®), Häi sÑt (môi), Chß½ng còm, Nåm m§p, Ba lé, Tß sún,... Các bÕn hãy kiên nhçn! Nhân v§t Vi®t chµt tôi s¡p k¬ ra ðây có nhi«u cá tính khác bi®t, v¾i nhæng câu chuy®n c߶i ra nß¾c m¡t ði kèm.

DÕo m¾i qua MÛ, cûng nhß bao nhiêu con bà phß¾c khác, Vi®t chµt ðã phäi l§n ð§n v¤t vä trên mänh ð¤t tÕm dung này trong nhæng nåm tháng ð¥u tiên cüa cuµc ð¶i tha hß½ng "VÕn sñ kh·i ð¥u nan". M¯i gian nan ð¥u tiên trong cuµc ð¶i tÜ nÕn cüa Vi®t chµt b¡t ð¥u khi khoän ti«n trþ c¤p cüa 6 tháng ð¥u tÜ nÕn b¸ cúp, và Vi®t chµt phäi l£n lµi tìm vi®c ð¬ mßu sinh. Anh sÇn sàng lao mình vào làm b¤t cÑ công vi®c nào, hòng kiªm ti«n sinh s¯ng qua ngày.

Cái "job" ð¥u tiên Vi®t chµt "gi§t" ðßþc cûng khá th½m. Th½m · ðây là th½m theo nghîa ðen ðàng hoàng, th½m là vì có mùi phó-mát, xúc-xích, th¸t bò, h¥m-bà-l¢ng, b¯c mùi t× nhæng chiªc bánh to, tròn. Công vi®c cüa anh chÆng qua là ði giao pizza cho ti®m Domino. K¬ ra thì Vi®t chµt ðúng là tay li«u có hÕng, tiªng Anh tiªng U còn qu¶ quÕng, xài toàn là ðµng t× "tu qu½", thêm næa anh chï m¾i l¤y b¢ng lái xe cách ðó vài hôm thôi, thª mà anh lÕi dám nh§n công vi®c này. Mµt công vi®c ðòi höi sñ ði«u khi¬n thành thÕo trên vô-lång và rành rë ð߶ng xá trong thành ph¯.

Ngoài nhân viên ðßa thß cüa bßu ði®n ra, phäi nói là m¤y tay ðßa pizza h¥u hªt ð«u thuµc ð߶ng nhß thuµc lòng bàn tay. Vi®t chµt xßa nay ði ðâu có bÕn bè ðßa ðón, anh ðâu c¥n biªt ð߶ng xá cüa cái thành ph¯ San Jose này làm gì, và nhß ðã nói · trên, anh chï m¾i l¤y ðßþc b¢ng lái xe có vài hôm trß¾c, chßa có d¸p lái nhi«u ð¬ làm quen v¾i ph¯ xá. Thª là hôm ð¥u tiên, trong chuyªn công tác thÑ nh¤t trong ngày, anh b¸ lúng túng ngay, m£c dù ban nãy th¢ng "supervisor" ðã chï ði chï lÕi cái ð¸a chï giao hàng trên t¤m bän ð° to l¾n treo trên t߶ng. Bây gi¶, mµt mình loay hoay trên Capitol Expressway, ð¥u óc Vi®t chµt r¯i bù, m¡t hoa lên trß¾c nhæng con ð߶ng chi chít cüa tr§n ð° San Jose. Anh ðã phäi lái th§t ch§m ð¬ còn phäi nhìn ð߶ng, có nhi«u chiªc xe chÕy ngang qua anh, b¤m còi inh öi, vài th¢ng M­ v×a lái xe v×a quay qua anh, gi½ ngón tay giæa lên khoe. Có tên còn thò ð¥u ra, hét l¾n:

- Hey, blind man! The sign says 55, not 35.

Vi®t chµt m£c k® b÷n chúng, anh còn ðang t§p trung tìm nhà, anh nhü th¥m gi¶ này ch¡c chü nhà ðói bøng l¡m và có th¬ cûng nôn nóng không kém gì anh. Nhßng quái lÕ, tÕi sao nãy gi¶ anh vçn còn l¦n qu¦n · khu chþ Lion n¢m trên ð߶ng King và Tully. Vi®t chµt nhìn lÕi ð°ng h° ðeo tay, ðã h½n nØa gi¶ trôi qua. Theo hÑa h©n cüa ti®m Domino, hàng s¨ ðßþc giao trong vòng 20 phút, nªu không thì thñc khách ðßþc ån mi­n phí. Vi®t chµt ðßa tay s¶ chiªc hµp gi¤y ðñng bánh. Ðã nguµi t× lúc nào. Cu¯i cùng anh quyªt ð¸nh lái xe tr· v« ti®m.

T× xa Vi®t ðã th¤y th¤p thoáng bóng th¢ng supervisor ðang ch¶ anh n½i ngßÞng cØa. Vi®t chµt trao cho nó cái hµp nguôi ng¡t, nói:

- Sorry, tao không tìm ðßþc ð¸a chï.

Th¢ng xªp n· mµt nø c߶i gßþng:

- Ch¡c mày tìm ð߶ng m®t dæ hä?

Vi®t chµt g§t ð¥u, qu½ tay múa chân ra d¤u nhß mu¯n tä lÕi tr§n ð° r¯i r¡m cüa vùng Nam San Jose. Th¢ng xªp nói tiªp:

- Mày còn ðßa tao cái cüa nþ này làm gì, m· ra mà ån ði, coi nhß là quà cüa ti®m Domino t£ng mày. Ån xong ði qua phòng bên kia lãnh ti«n. Hôm nay là ngày ð¥u tiên, cûng là ngày cu¯i mày làm vi®c · ðây.

B¸ sa thäi, Vi®t chµt không bu°n chút nào, anh ð± th×a cho s¯ ph§n. Sau ðó anh ra ð¥u ð߶ng mua t¶ Mercury News v« xem møc "Employment".

Vài ngày hôm sau, Vi®t chµt chu¦n b¸ bß¾c vào công vi®c m¾i. Th§t ra thì công vi®c m¾i chä khác công vi®c cû là bao, vì l¥n này anh làm tài xª lái xe hàng, cûng lÕi lái xe, lÕi giao hàng, nhßng l¥n này anh có th¶i gi¶ nh¦n nha tìm ð߶ng, mà ði¬m h©n l¥n này cûng không ðªn n²i khó tìm, chï lái mµt mÕch t× San Jose lên San Francisco, d÷c xa lµ 101 thÆng bång. Tuy nhiên, k¬ ra thì Vi®t chµt nhà ta cûng li«u cùng mình, chï có b¢ng lái xe b¯n bánh mà khi ði xin vi®c anh dám khai là ðã t×ng lái xe cam-nhông.

Nhi®m vø cüa Vi®t chµt ngày hôm ¤y là cÑ lái thÆng mµt lèo, chßa ð¥y 2 tiªng ð°ng h° ðªn ngoÕi ô thành ph¯ Cñu Kim S½n, khu vñc hãng xß·ng n¢m trong phÕm vi phi tr߶ng, s¨ có nhân viên khuân vác cüa hãng nh§n hàng vào kho, sau ðó anh chï vi®c lái ngßþc v« San Jose trä xe, länh ti«n. Nªu m÷i vi®c tiªn tri¬n t¯t ð©p nhß thª thì ðâu còn chuy®n gì ð¬ nói. Nhßng xui thay, v×a r¶i khöi San Jose chßa ð¥y nØa tiªng ð°ng h° thì anh b¸ Tào Tháo ðu±i, cûng chï tÕi vì món göi cu¯n ch¤m m¡m nêm anh v×a thß·ng thÑc · nhà hàng Ðà-LÕt n¢m trên ð߶ng Santa Clara, trß¾c khi lên ð߶ng. Vi®t chµt ðành phäi r¨ vào exit, kiªm cây xång ð¬ trút b¥u tâm sñ. NØa gi¶ sau, anh tr· lÕi v¾i chiªc xe v§n täi, chu¦n b¸ tiªp tøc hành trình, nhßng quýnh quáng làm sau ðó anh lÕi b¸ lÕc, không tìm ra ðßþc ð߶ng tr· lÕi xa lµ 101. Ъn khi tr¶i nhá nhem t¯i thì Vi®t m¾i tìm ðßþc ánh sáng cu¯i ð߶ng h¥m. Anh ðã nhìn th¤y xa lµ thÆng bång phía trß¾c, v¾i t¤m bi¬n màu xanh lá cây, và con s¯ 101 in ð§m bên trên. Tuy nhiên, ðªn ðây v¤n ð« nan giäi m¾i th§t sñ b¡t ð¥u, vì mu¯n nh§p vào xa lµ anh phäi lái chiªc xe v§n täi này xuyên qua mµt cái h¥m nhö.

Vi®t chµt t¤p xe vô l«, ði xu¯ng dò xét. V¾i l¯i nhìn ð¶i b¢ng mµt m¡t, anh ng¡m t¾i ng¡m lui, và nói nhö mµt mình mình nghe: "Dß sÑc qua c¥u!". R°i anh leo lên xe, ðÕp mÕnh chân ga, phóng v« phía trß¾c.

B²ng dßng... R…M... Mµt âm thanh chát chúa vang lên, thÑ âm thanh tÕo ra b·i sñ va chÕm cüa hai th¬ r¡n, rõ ràng h½n là cüa s¡t thép va chÕm v¾i gÕch ðá. Vi®t chµt bß¾c xu¯ng xe xem xét. Mµt cänh tßþng tr¾ trêu bày ra trß¾c m¡t anh. Chiªc xe v§n täi bây gi¶ tr· thành mµt loÕi xe th¬ thao mui tr¥n. Cái nóc xe thì tr· thành mµt nhúm kim loÕi b©p dúm, còn ðang n¢m lån lóc bên l« ð߶ng. Vi®t chµt còn ðang ðÑng x¾ r¾ trong mµt trÕng thái tiªn thoái lßÞng nan thì dòng xe cµ phía sau b¤m còi thúc døc inh öi. Anh ðành phäi leo lên xe chÕy tiªp. Anh nghî th¥m chï v×a m¾i r¶i khöi San Jose có nØa gi¶, không biªt có lªt n±i ðªn thành ph¯ sß½ng mù v¾i chiªc xe hàng chóc nóc này không, thª r°i anh quyªt ð¸nh r¨ vô exit, ði ngßþc v« hß¾ng Nam cüa xa lµ 101.

Ch¶ ðþi Vi®t chµt · trß¾c cØa kho hàng · San Jose là gã quän lý, xªp cüa anh. Gã há h¯c m°m, hªt nhìn anh r°i lÕi nhìn chiªc xe v§n täi mui tr¥n. Gã ¤p úng nói:

- What the hell! Where's the top, man?

Không c¥n nghe, Vi®t chµt cûng hi¬u gã mu¯n nói gì, anh chï tay v« hß¾ng B¡c, ðáp g÷n:

- Gone!

Và anh tiªp theo mµt câu r¤t là MÛ, nh¶ xem qua bµ phim "Cu¯n Theo Chi«u Gió" trß¾c ðây:

- Gone with the wind!

Gã quän lý nhà kho ðßa hai tay lên tr¶i:

- But how?

Tiªng Anh tÜ nÕn cüa Vi®t chµt chï có th¬ giäi thích b¤y nhiêu thôi. Anh ðành phäi nhún vai và c߶i tr×. Và cûng nhß l¥n trß¾c · ti®m Domino, gã quän lý chï ð߶ng cho Vi®t lên vån phòng lãnh t¤m check ð¥u tiên và cûng là cu¯i cùng.

Có l¨ Vi®t chµt không có duyên v¾i nhæng ngh« nghi®p có dính dáng ðªn xe cµ. Quá tam ba b§n, hai l¥n thØ là hai l¥n th¤t bÕi, anh không ð¬ l¥n thÑ ba xäy ra, l¥n này anh ði làm cho mµt siêu th¸ Vi®t Nam. Công vi®c cüa anh là ðóng gói quà vào bao. DÕo ð¥u th§p niên 80, thiên hÕ thi nhau gØi quà v« Vi®t Nam, có hôm Vi®t chµt phäi c£m cøi ðóng quà vô thùng t× sáng ðªn t¯i, thª mà ð°ng lß½ng cüa anh lúc nào cûng ðÑng yên tÕi ch², lúc nào cûng n¢m dß¾i mÑc lß½ng cån bän ðßþc ¤n ð¸nh b·i s· lao ðµng liên bang.

Cho ðªn mµt hôm, Vi®t chµt s½ ý ðem râu ông n÷ c¡m c¢m bà kia. S¯ là · ti®m hôm ðó có 2 ng߶i khách trë, mµt nam và mµt næ. Hai ng߶i này không h« quen nhau. Hôm ðó cô gái mua mµt chiªc qu¥n xì-líp nhö cho riêng mình, và anh chàng thì mua mµt ðôi gång tay b¢ng nï ð¬ t£ng cho ng߶i bÕn gái m¾i quen nhân d¸p sinh nh§t cüa cô nàng. Chàng trai này ðã suy nghî ð¡n ðo nhi«u ngày trß¾c khi ði ðªn quyªt ð¸nh món quà ð¥y ý nghîa này. Món quà này, theo chàng, r¤t lãng mÕn.

Trong lúc gói quà, Vi®t chµt nh¥m lçn và trao cho cô gái cái hµp có ðôi gång tay, và anh chàng cái hµp ðñng chiªc qu¥n lót. Chàng trai Ö y không thèm ki¬m chÑng lÕi, mang ði t£ng bÕn gái kèm theo t¤m "note" sau: > "Em yêu! Anh ch÷n món quà này b·i vì anh th¤y em không có thói quen mang nó trên ng߶i khi chúng ta ði bát ph¯ vào ban ðêm. Lúc ð¥u anh ð¸nh mua cho em loÕi dài h½n và có nút b¤m, nhßng anh nghî lÕi loÕi ng¡n t¯t h½n, vì d­ c·i ra. Anh ß¾c gì có m£t · ðó ð¬ chính tay anh m£c vào cho em. Em có biªt r¢ng anh s¨ hôn lên t£ng v§t này bao nhiêu l¥n næa trong nhæng nåm s¡p t¾i ðây? Anh hy v÷ng em s¨ mang nó trong ng߶i trong l¥n ði ch½i s¡p t¾i cüa chúng ta, vào t¯i thÑ Sáu này. Yêu em nhi«u."

Chuy®n gì ðã xäy ra sau ðó? Anh chàng b¸ cô bÕn gái ðá ð©p, và chàng ta ðã nhi«u phen tìm ðªn Vi®t chµt ð¬ xin tí huyªt. Vi®t chµt ðã phäi nån nî hªt nß¾c miªng ð¬ ðßþc tha mÕng. Bà chü ti®m gi§n l¡m, nhßng chßa mu¯n ðu±i Vi®t chµt vì sñ th§t là r¤t khó kiªm ðßþc ng߶i nhß anh ;làm r¤t ðßþc vi®c và ch¤p nh§n ð°ng lß½ng rë mÕt. V« ph¥n Vi®t chµt, b¸ chàng thanh niên n÷ hù m¤y l¥n anh cûng h½i kh¾p, nhßng không th¬ vì thª mà làm anh thôi vi®c, vì trong thâm tâm anh biªt rõ anh chãng này thuµc loÕi dám nói mà không dám làm, chàng ta chï hù ng߶i yªu bóng vía, còn ð¯i v¾i loÕi li«u mÕng nhß Vi®t không ån thua gì.

Nhßng r°i cu¯i cùng Vi®t chµt lÕi phäi "quit" cái job này vì b¸ thiên hÕ hù. DÕo ðó phong trào ch¯ng gØi quà v« VN, tiªp tª gi£c Cµng ðang lên cao. Siêu th¸ n½i Vi®t chµt ðang làm b¸ phát hi®n là kinh tài cüa Vi®t Cµng. Hàng ngày chÑng kiªn ðoàn bi¬u tình xªp hàng trß¾c cØa làm anh siêu lòng . Hß thñc chßa rõ ràng, nhßng trong lòng anh, anh r¤t ghét b÷n Vi®t Cµng, cûng vì chúng mà anh ðã phäi bö nß¾c ra ði. R°i anh nghî lÕi thân ph§n ð¶i anh. Anh bö nß¾c ra ði, ngoài v¤n ð« tìm tñ do, còn mµt lý do khác là tìm mµt tß½ng lai tß½i sáng h½n trên vùng ð¤t ð¥y c½ hµi này. Anh không th¬ làm cu-li mãi ðßþc. Và r°i Vi®t chµt quyªt ð¸nh mµt bß¾c ngo£c quan tr÷ng trong ð¶i anh. Anh nµp ð½n xin vay ti«n ð¬ tiªp tøc h÷c n¯t vài nåm cu¯i chß½ng trình ðÕi h÷c.

L¥n cu¯i tôi g£p Vi®t chµt trong mµt d¸p ghé ngang San Jose, nh¢m lúc anh t× mi«n Ðông bay v« thåm bÕn bè bên Cali. Vi®t chµt lúc ðó n¡m giæ mµt công vi®c then ch¯t trong mµt c½ quan chánh phü có vån phòng ð£t tÕi thü ðô Hoa Th¸nh Яn. Anh cho biªt công vi®c có dính dáng ðªn các vån ki®n liên quan trong vi®c bäo v® bän quy«n cüa các sáng chª kÛ thu§t. Th¶i gi¶ ränh anh h÷c thêm · ðÕi h÷c Washington ð¬ l¤y thêm b¢ng tiªn sî lu§t khoa. G£p anh tôi ðã suýt không nh§n ra anh, Vi®t chµt thay ð±i t× trong ðªn ngoài. Anh ån v§n r¤t m¯t, nói m¾i mua chiªc Toyota Supra ð¶i m¾i. Anh còn t§p tành nhäy nhót, anh ðem khoe hình chøp trong bæa ti®c dÕ vû tÕi gia. Hình anh ðang dìu mµt thiªu næ trë, dß¾i ánh ðèn m¶.

Ðã lâu l¡m r°i không g£p lÕi Vi®t chµt, nªu anh tình c¶ ð÷c lÕi nhæng dòng này, tôi tin ch¡c r¢ng anh s¨ không ch¤p nh¤t mµt ðàn em, cûng là bÕn cû cüa anh, xu¤t thân t× ðÕi h÷c Davis, Calif. Xin cám ½n anh ðã cho phép tôi hÕ bút chia xë nhæng câu chuy®n bu°n vui cüa cuµc ð¶i anh, cûng nhß cuµc ð¶i tÜ nÕn cüa chúng ta nói chung, trong nhæng nåm tháng ð¥u tiên trên xÑ lÕ quê ng߶i.